Door: Kustaw Bessems
Gepubliceerd: donderdag 29 november 2007 00:24
Update: donderdag 29 november 2007 00:39
Het Haags gemeentemuseum exposeert een seksueel getint kunstwerk
waarin twee homo’s zijn te zien die maskers dragen van de islamitische
profeet Mohammed en diens schoonzoon Ali.
Voor gelovige moslims ligt zo’n werk gevoelig. De meesten menen dat
de profeet Mohammed niet mag worden afgebeeld, laat staan in de context
van homoseksualiteit – een doodzonde in de islam.
De maakster is Sooreh Hera, een 34-jarige kunstenares uit Iran die
sinds zeven jaar in Nederland woont. Zij studeerde af aan de
Koninklijke Academie voor Beeldende Kunsten in Den Haag en
museumdirecteur Wim van Krimpen selecteerde haar werk voor een
tentoonstelling die over twee weken start.
‘Rond homoseksualiteit blijkt het duidelijkst de hypocriete houding
in de islamitische wereld tegenover seks’, zegt Hera. ‘Homo’s worden in
landen als Iran en Saoedi-Arabië keihard aangepakt, terwijl het daar
heel gewoon is voor getrouwde mannen om seks te hebben met andere
mannen. Maar dat blijft verborgen.’
Hera fotografeerde allerlei homo’s in Nederland, ook twee mannen van
Iraanse komaf. ‘Zij wilden niet herkenbaar in beeld en dragen dus
maskers. Om de hypocrisie in de moslimwereld aan de kaak te stellen,
heb ik de gezichten van Mohammed en Ali gebruikt. De foto’s van
Mohammed en Ali worden normaal gebruikt in processies van sjiitische
moslims.’ Op één foto draagt een man met zo’n masker een leren broek
die open is bij zijn billen. Op een andere foto zit hij in een houding
alsof zijn vriend gaat pijpen. De foto’s zijn verwerkt in een videoclip
waarin behalve islamitische ook christelijke en joodse religieuze
symbolen worden gebruikt.
‘Ik weet dat het gevaarlijk kan zijn om dit te maken’, zegt Hera. ‘Maar als kunstenaar mag ik alles maken. Het is belangrijk dat in Nederland mensen risico’s durven nemen. Ik heb grote bewondering voor bijvoorbeeld Theo van Gogh en cabaretier Hans Teeuwen. Ik ben niet bang. Ik vind de waarde van mijn werk groter dan van mijn persoon.’
Sinds de moord op Theo van Gogh en de rellen over de Deense Mohammedcartoons springen sommige kunstenaars en instellingen terughoudend om met de islam. Kunstenares Hera is dankbaar dat directeur Van Krimpen van het Gemeentemuseum ‘het lef heeft’ haar werk wél te laten zien. ‘Eerder hebben galeries mij gevraagd om de gevaarlijke stukjes uit de film te knippen. Dat weigerde ik.’
Van Krimpen zegt dat hij zich er niet van bewust was dat de maskers Mohammed en Ali verbeeldden toen hij Hera’s werk selecteerde. ‘Maar als museumdirecteur hanteer ik geen politieke criteria. Bij eventuele veiligheidsrisico’s sta ik niet stil. Ik vond het gewoon bijzonder werk.’
Juist gisteren werd bekend dat ook Wilders ‘iets creatiefs’ doet. Hij maakt een film waarin hij wil aantonen dat de Koran een boek is dat aanzet tot misdaden. Het kabinet heeft grote zorgen over de veiligheidsconsequenties van die film.