Een dorp gegijzeld door varens en steenmarter

Door: Alex van der Hulst
Gepubliceerd: woensdag 30 januari 2008 21:51
foto's varens: donderdag 31 januari 2008 06:42

Zeldzame varens en een steenmarter houden de sloop van vervallen panden in het Achterhoekse Terborg op. Tot frustratie van de middenstand en burgers die de varens uit de muur van het pand rukten.

‘Van mij mogen ze met een geweer achter die marter aan, de hele buurt gaat naar z’n grootje.’ De krasse taal komt van twee oude dames voor de groentewinkel in Terborg. Het centrum van het Achterhoekse stadje, iets ten oosten van Doetinchem, bestaat uit een winkelstraat die wordt ontsierd door enkele vervallen panden.

De gebouwen rond het ‘Pleintje Kaak’ moesten allang zijn gesloopt voor nieuwbouw, maar het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit ging dwarsliggen. Zeldzame tongvarens en steenbreekvarens bleken op de muur te groeien.

'Plotseling hele zeldzame plantjes'

Trudy Rietman kijkt uit op het bewuste pand, vroeger woonde ze zelf achter de varenmuren. ‘Wij hadden daar een zaak en omdat de boel zo kaal was, heb ik daar twintig jaar geleden wat klaprozen en varens geplant. Die haalde ik gewoon bij mij uit de tuin, daar groeiden ze onder een heg. Ik denk dat die zaadjes op de muur zijn gewaaid, die zijn daar verder gegroeid. En nu blijken dat plotseling hele zeldzame plantjes te zijn.’

^{Steenbreekvaren.}
Rietman kan, kijkend uit het raam, precies volgen wat er rond het pleintje gebeurt. ‘Vorig jaar kwamen er twee jongens, van die student-achtige types, die trokken laarzen aan en gingen de muur bekijken.’ Ook constateert het ministerie dat een steenmarter het pand bewoont. Den Haag besluit dat er niks gesloopt mag worden, de muur met de varens moet maar worden verwerkt in de nieuwbouw.

De middenstand is boos. Jolanda Damen van bloemenwinkel De Waterlelie, die ook uitkijkt op de panden: ‘Die vervallen panden maken het centrum er niet beter op. Dat hoekje is ook gewoon eng ’s avonds.’

^Tongvaren.
Recht in eigen hand

Enkele burgers van Terborg nemen het recht in eigen hand en rukken de varens uit de muur. De biologen constateren dat er nog steeds varens leven in de muur, die nu is beschermd door een hekwerk. ‘Toen stond er plots een rechercheur voor mijn deur die vroeg of iemand met een hogedrukspuit op de muur had gespoten,’ zegt mevrouw Rietman. ‘Maar wij hebben altijd ’s avonds de gordijnen dicht dus ik heb niks gemerkt.’

Er is inmiddels een compromis. Als het broedseizoen van de marter voorbij is, kunnen de panden in maart eindelijk worden gesloopt. De stenen met de varens worden verwerkt in een monument op het pleintje.

Aandacht

‘Ik heb nog voorgesteld om een beeld boven op dat monument te plaatsen, van een ambtenaar die geld over de balk smijt,’ zegt Frans Jansen van tabakswinkel Ziet Moar’s. ‘Als de kraamvisite van die marter geweest is, dan kan er eindelijk worden gesloopt.’ Het levert het stadje in ieder geval wel wat aandacht op.

‘Iedereen komt nu Terborg bezoeken,’ zeggen de dames bij de groenteboer. ‘Allemaal vanwege die paar plantjes’.