Door: Camil Driessen
Gepubliceerd: woensdag 12 augustus 2009 01:15
Update: woensdag 12 augustus 2009 07:20
De hele bevolking inenten tegen de Mexicaanse griep is overbodig, zeggen virologen. Nu zitten we opeens met 34 miljoen vaccins in de maag.
Nederland is goed, heel goed voorbereid op een grote uitbraak van de Mexicaanse griep. Maar sinds het RIVM (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu) vorige week het H1N1-virus degradeerde tot ‘een griepje dat je gewoon moet uitzieken’, lijkt het overbodig iedereen twee spuiten in de arm te zetten.
‘Je kunt nu zeggen dat het niet nodig is om iedereen te vaccineren’, beaamt Guus Koch van het Centraal Instituut voor Dierziektecontrole. Koch heeft zitting in de Gezondheidsraad die volgende week samen met het Centrum voor Infectieziektebestrijding advies uitbrengt aan minister Ab Klink (Volksgezondheid) over de schaal van de op handen zijnde vaccinatiecampagne.
Halverwege juni besloot Klink geen risico te nemen en 34 miljoen vaccins aan te schaffen bij farmaceuten Novartis en Glaxo-SmithKline: twee vaccins per Nederlander inclusief de bevolking van Nederlandse Antillen en Aruba.
Overdreven
Ook hoogleraar Medische Biotechnologie Huub Schellekens van de Universiteit Utrecht lijkt vaccineren onnodig. ‘Dat is een logisch gevolg van de constatering dat het maar een griepje betreft’. De hoogleraar was naar eigen zeggen de eerste in Nederland die afgelopen mei verklaarde dat de paniek omtrent de Mexicaanse griep overdreven was. Schellekens verbaast zich dat het RIVM pas afgelopen vrijdag tot die conclusie kwam. ‘Het was toch al een tot twee maanden duidelijk dat het een normale griep zou worden? Ik krijg dagelijks briefings van onder meer het Centers of Disease Control en die spreken boekdelen.’
Hoogleraar virologie Ab Osterhaus van de Erasmus Universiteit Rotterdam (‘een paniekzaaier’ volgens Schellekens) vindt dat nog steeds rekening met een epidemie moet worden gehouden. ‘We verhogen ook onze dijken.’
Alsof de hel ieder moment kan losbreken
En dus gaat het
ministerie van Volksgezondheid, alsof de hel ieder moment kan
losbreken, door met de voorbereidingen op een epidemie die Nederland
lamlegt. Alle Nederlanders krijgen volgende week een brief met
informatie over de griep in de brievenbus. Voor eind van de maand is er
een speciale griepwebsite online. En aan draaiboeken voor een
vaccinatiecampagne voor alle Nederlanders wordt de laatste hand gelegd.
Minister Klink beslist eind deze maand, na het advies van de
Gezondheidsraad, over de omvang van die campagne. Dat de
Gezondheidsraad zeer waarschijnlijk adviseert om alleen risicogroepen
te vaccineren gaat er maar moeilijk in bij het ministerie. ‘Daarop
willen we niet vooruit lopen’, zegt een woordvoerder.
Het past bij de zeer grondige campagne tegen de griep waarbij
Nederland zich tot de tanden wapent. Tot vorige week kreeg iedereen die
besmet was met de griep (of die contact had met een besmettingsgeval)
Tamiflu. ‘Een vrij marginaal middel waarvan de bijwerkingen erger zijn
dan het effect: de griep met een dag verkorten’, aldus Schellekens. Die
4,5 miljoen pakketjes Tamiflu hadden we overigens nog liggen van de
vorige wereldbedreigende pandemie, de vogelgriep. De houdbaarheidsdatum
was verlopen, maar na onderzoek bleek dat die best nog met twee jaar
kon worden opgekrikt.
Ook de aanschaf van 34 miljoen vaccins zijn een toonbeeld van de
gedegen aanpak. ‘Minister Klink wilde vermijden dat hij met lege handen
staat’, legt zijn woordvoerder uit. Dus werd niet voor iedere
Nederlander één vaccin aangeschaft, maar werden er twee gereserveerd.
Terwijl volgens de Wereldgezondheidsorganisatie pas halverwege
september bekend is of je één of twee prikken nodig hebt. De kosten
weigert het ministerie te geven omdat het ‘bedrijfsgevoelige
informatie’ is. Op basis van prijzen van andere vaccins schat
Schellekens ze op 300 tot 400 miljoen euro.
Gelukkig bedong minister Klink bij de farmaceuten dat Nederland de
overbodige vaccins mag doorverkopen aan andere landen. Daarvan is ook
VVD-Kamerlid Halbe Zijlstra voorstander. ‘Nu blijkt dat de griep minder
gevaarlijk is dan gedacht, moeten we de kosten beheersen. Al is het
natuurlijk de vraag in hoeverre andere landen nog geïnteresseerd zijn
in het vaccin.’