Door: Kustaw Bessems & Merel van Leeuwen
Gepubliceerd: donderdag 21 januari 2010 00:55
Update: donderdag 21 januari 2010 10:11
Wilders wil aantonen dat hij ‘de waarheid’ spreekt over de islam.
Aan het eind van de zitting, als hij de camerahaag in loopt waar hij zo aan gewend is geraakt, zegt hij iets atypisch. Hij zegt dat hij ‘radicalen’ wil horen als getuigen.
Die nuance brengt Geert Wilders niet vaak meer aan. Er is volgens hem maar één – fascistische – islam. Wordt hij, onder druk van vervolging, nu al voorzichtiger met zijn woorden?
Het kan ook vermoeidheid zijn. In de rechtszaal zitten is zwaar. Zeker in het midden, op de verdachtenstoel. En zeker als je oplet en dat doet Wilders, ziet ook Jan Moors, de voorzitter: ‘U zit zo geconcentreerd te kijken en te luisteren, mag ik vragen wat er door u heen gaat? Uw gezicht laat zich niet makkelijk lezen.’

Aardig
De rechter is aardig voor Wilders. De officieren van justitie ook: ‘Wij beoordelen niet zijn politieke kleur. We hebben een open blik.’
Beveiligers brengen hem naar binnen en naar buiten via de gedetineerdeningang. Praten over ‘de verplaatsing van de heer Wilders’. ‘Het is geen leuke dag’, zegt hij. Kan. Maar voor zijn zaak is het wel een goede dag.

In de donkere, koude ochtend stonden immers al een paar honderd mensen om steun te betuigen. Met kunstmatig witte borden waarop in kloeke rode en blauwe letters ‘Juridische jihad’ stond en ‘Linkse elite + islam is dictatuur’. De borden waren gedrukt en uitgedeeld door de fractie in de Tweede Kamer, vertelde Ad van Schijndel, de Brabantse vrijwilligerscoördinator van de PVV. Vlak van tevoren waren ze om de hoek van het Paleis van Justitie uitgedeeld. Om te voorkomen dat deelnemers in enthousiaste huisvlijt ‘rare dingen’ op borden zouden kalken.

Doorsnee
En hoewel ook ogenschijnlijke gekken en nazi’s de tv- en internetbulletins halen, is de tribune vooral vol gestroomd met doorsnee types die stuk voor stuk in een PVV-verkiezingsfilmpje zouden kunnen. Zoals de 76-jarige Mies Nieuwenkamp uit Middenmeer, vroeger verstokt PvdA-stemmer. Dat toenmalig premier Wim Kok het volk waarschuwde om niet op Pim Fortuyn te stemmen, was voor haar het ‘kardinale punt’. ‘Dat is geen democratie meer.’ Ze meent dat Wilders groot gelijk heeft. ‘Wij willen ons ouderwetse Nederland terug.’

Of Marina en Bob uit Almere. Hebben niks tegen buitenlanders, zeggen ze. Bob werkt met ze bij het vervoerbedrijf in Amsterdam. Maar ze vinden Wilders ‘perfect’.
Of Johan, ondernemer in de bouw die met vier vrienden uit Spijkenisse is gekomen. ‘Dit kost me veel, want ik heb een vrije dag genomen. Maar het moet.’ Hij plakt affiches voor de beweging. Had eerst een agrarisch bedrijf, maar Turken hebben hem de markt uitgewerkt, zegt hij.
Ze willen liever niet met hun achternaam in de krant, Marina, Bob en Johan. Net als Cees uit Den Haag. ‘Je moet soms uitkijken met wat je zegt.’ Daarom is het fijn om onder gelijkgestemden te zijn. Cees heeft mailadressen en nummers uitgewisseld.
Er zijn louter aanhangers van Wilders. Gemoedelijk bepraten ze hoe weinig goeds toch te verwachten is van de islam. Ze spreken van religieuze oorlogen en Verlichting. ‘Gematigde moslims bestaan niet’, weet een dame uit Drenthe. ‘Je mag je van Allah niet ontwikkelen’, weet Cees.

Ze zitten in een zaal met videoscherm, Wilders, de rechters, journalisten zitten een deur verder. Die kunnen niet horen hoe hard ze voor hem klappen en hoe ze boe-roepen naar de officier van justitie.
Gitzwart
Advocaat Bram Moszkowicz betoogt dat de zaak eigenlijk niet door mag gaan, maar als dat dan moet, dan wil Wilders zeventien getuigen horen. Rechtsdeskundigen die vinden dat Wilders niet strafbaar is. Maar ook islamwatchers die zijn gitzwarte schets van het moslimgeloof kunnen inkleuren.
Zoals de Syrisch-Amerikaanse psychiater en ex-moslima Wafa Sultan, die meent dat de confrontatie tussen met de islam geen botsing tussen beschavingen is, maar een botsing tussen beschaving en barbarij. En een Amerikaanse onderzoeker die heeft uitgerekend dat de Koran voor 10,6 procent jodenhaat bevat tegen slechts 6,8 procent in Mein Kampf. En de ‘radicalen’: ayatollahs Jannati en Yazdi uit Iran en geleerde Yusuf Al-Qaradawi uit Qatar.
Wilders wil aantonen dat wat hij over de islam zegt, gewoon klopt. ‘Voor de waarheid zeggen kan ik niet worden veroordeeld.’ Het OM is tamelijk welwillend over de getuigen, de rechters beslissen over twee weken. Omdat het OM er zelf geen vraagt, zullen álle getuigen Wilders’ lezing bevestigen.
Hijzelf houdt tot slot een ingetogen toespraakje over vrijheid.
Een week eerder, toen een bezwaarschrift van Wilders werd afgewezen, klaagde hij nog dat het zo koud was in de rechtszaal. ‘Erger dan de Goelag Archipel.’ Nu is de temperatuur aangenaam voor hem.
In alle opzichten.
Foto's: Evert Elzinga
Het proces
Wanneer is een mening een misdaad? Het OM wilde Geert Wilders niet vervolgen maar moest. Bezwaren van diens advocaat strandden tot nu toe, maar hij bracht ze gisteren op een regiezitting wéér in. Net als een lijst van spraakmakende gewenste getuigen.