Gepubliceerd: maandag 8 februari 2010 18:33
Update: maandag 8 februari 2010 22:56
De coalitiepartijen CDA, PvdA en ChristenUnie lijken het eens te
zijn over een gezamenlijke reactie op het Irakrapport van de
commissie-Davids. Alle ministers komen daarom dinsdagochtend in een
extra vergadering bijeen om zich daarover uit te spreken.
Een
woordvoerder van de Rijksvoorlichtingsdienst bevestigde maandag de
extra raad. Het is volgens hem de eerste keer dat de voltallige
ministerraad zich over de kwestie buigt. Afgelopen vrijdag was het
onderwerp in kleinere kabinetskring besproken. Vicepremier Wouter Bos
hield het er maandag op een PvdA-bijeenkomst in Groningen op dat er
maandag vooruitgang was geboekt met de kabinetsreactie op het
Irak-rapport. ,,Maar als we er uit zouden zijn, was er morgen geen
ministerraad. De laatste loodjes wegen het zwaarst.''
Ook in de
afgelopen weken zaten de meest betrokken ministers herhaaldelijk om de
tafel met premier Jan Peter Balkenende en de vicepremiers Wouter Bos en
André Rouvoet om tot een gezamenlijk standpunt te komen. Maandagochtend
bespraken ze de tekst van de brief aan de Tweede Kamer nog tijdens een
werkontbijt.
De commissie-Davids onderzocht de politieke steun
die Nederland in 2003 gaf aan de omstreden Amerikaans-Britse inval in
Irak. Na de presentatie van het kritische rapport op 12 januari dreigde
een kabinetscrisis, nadat Balkenende in zijn eerste commentaar
belangrijke conclusies van de commissie had tegengesproken. Die reactie
viel slecht bij coalitiepartij PvdA.
De crisissfeer werd na een
dag gesust met een brief waarin het kabinet stelde dat het
volkenrechtelijk mandaat voor militair ingrijpen ,,adequater'' had
gemoeten. De gesprekken over een officiële kabinetsreactie op het
Irak-rapport verliepen daarna moeizaam.
Betrouwbare bronnen
sluiten niet uit dat de toekomstige rol van Nederland in Afghanistan
dinsdag ook aan de orde komt tijdens de extra ministerraad. Ook over
deze politiek gevoelige kwestie is al veelvuldig achter de schermen
gesproken, maar de coalitie is verdeeld over een langer verblijf in
Uruzgan. CDA-minister Maxime Verhagen (Buitenlandse Zaken) wil daar het
liefst met een kleinere missie verder. De PvdA en de ChristenUnie
willen dat niet. De CDA-fractie sluit niets uit.
De
coalitiepartijen lijken het wel eens over het sturen van Nederlanders
om Afghaanse politiemensen en militairen te trainen. De NAVO kijkt naar
deze mogelijke toekomstige rol van Nederland. De opbouw van
veiligheidsdiensten is voor Afghanistan belangrijk om voor de eigen
veiligheid te kunnen zorgen.
De Tweede Kamer wil dat het kabinet voor 1 maart een besluit over Afghanistan neemt.