Door: Camil Driessen 
Gepubliceerd: donderdag 11 februari 2010 00:42
Update: donderdag 11 februari 2010 08:07
De weerstand tegen het elektronisch patiënten dossier (EPD) groeit. Burgers, senatoren en zelfs medici zien het niet zitten.
Het wil maar niet vlotten met het stokpaardje van minister Ab Klink. Steeds meer mensen dienen protest in tegen het elektronisch patiënten dossier (EPD). Uit opgevraagde cijfers bij het ministerie van Volksgezondheid blijkt dat inmiddels zo’n 462.000 mensen bezwaar hebben aangetekend tegen opname in het EPD: een stijging van 40 procent ten opzichte van begin vorig jaar, toen de teller op 330.0000 stond.
Maar het dossier moet en zal er komen en zou er eigenlijk al moeten zijn. In het regeerakkoord van Balkenende IV stond het EPD gepland voor 2009. Dat is door vertraging inmiddels verschoven naar eind 2010, maar waarschijnlijk wordt ook dat niet gehaald: de Eerste Kamer is kritisch. Zeer kritisch.
Met het EPD kunnen zorgverleners in het hele land, van huisartsen tot apothekers en specialisten, patiëntgegevens inzien. U bent een dagje in Maastricht, krijgt een beroerte en de behandelend arts kan meteen op de computer bij uw medisch verleden. Die snelle informatieoverdracht moet onnodig dubbel onderzoek en vooral medische missers voorkomen, luidt Klinks motivatie voor het giga ICT-project.
‘Maar de gedachte dat je veel levens redt is niet onderbouwd en dat geloven we ook niet’, zegt senator Heleen Dupuis (VVD), vicevoorzitter van de Eerste Kamer- commissie voor Volksgezondheid. Ze beschrijft het EPD als ‘een zee van ellende, megalomaan en een overtrokken prestigeproject.’
In december hield de Eerste Kamer een besloten bijeenkomst met allerlei experts. Het verslag daarvan zou volgende week worden gepubliceerd, maar dat is verschoven naar april omdat er nog zoveel vragen openstaan. ‘Ik zie het voorstel niet door de Eerste Kamer komen en heb de indruk dat alleen het CDA voor is. Maar zelfs die twijfelen’, aldus Dupuis.
Ondertussen gaat Klink verder alsof er niets aan de hand is. Uit stukken die deze week naar de Tweede Kamer zijn gestuurd, blijkt dat van inmiddels ruim 1,3 miljoen mensen een dossier is aangemaakt. Dat is vrijwillig gedaan door zorgleveranciers zoals ziekenhuizen en apotheken. Als de Eerste Kamer instemt wordt het dossier wet en moet iedere zorgleverancier verplicht zijn patiëntengegevens beschikbaar maken voor het EPD.
Probleem is dat zelfs in de medische wereld weinig animo voor het EPD is. Uit een enquête van Medisch Contactonder 800 artsen bleek vorig jaar dat eenderde van de artsen al een EPD-bezwaarformulier had opgestuurd en een kwart overwoog om dat alsnog te doen. Degenen die het EPD moeten gebruiken, vertrouwen het dus niet.
Volgens de Landelijke Huisartsen Vereniging is een snelle, grootschalige landelijke invoering onrealistisch omdat uit een pilot blijkt dat die ‘gepaard zal gaan met een veelheid aan technische en logistieke problemen’.
Uit onderzoek van het Rathenau Instituut voor de Eerste Kamer blijkt bovendien dat een trits aan zorgorganisaties ‘het gebrek aan draagvlak binnen de medische sector (...) als een probleem ziet’.
Neem de CG-raad, de belangenbehartiger voor chronisch zieken en gehandicapten, die laat weten: ‘wij raden het EPD niet aan’. Dat is nogal wat, met een achterban die er bij uitstek van zou moeten profiteren.
Andere bezwaren concentreren zich rond veiligheid, privacy, juridische issues en financiën. Zo bleek vorig jaar dat de UZI-pas waarmee medici toegang krijgen tot het systeem, al gekraakt is. Inmiddels worden beter beveiligde UZI’s uitgegeven, maar de oude kaarten blijven geldig, schrijft Klink deze week.
Op privacygebied bestaat vooral de vrees dat er door onbevoegden geneusd gaat worden in medische gegevens. Instanties als de CG-Raad zijn bang dat verzekeraars of bedrijfsartsen zich ten onrechte toegang tot het dossier van een cliënt verschaffen en dat die daardoor in de problemen komt.
Volgens het ministerie ‘bestaan er veel misverstanden over hoe de boel geregeld is’ en zijn die de oorzaak van de weerstand. Een woordvoerder laat weten dat de beveiliging van de toegang goed geregeld wordt. De patiënt kan zelf bekijken wie in zijn medische gegevens snuffelt, want dat wordt via een log bijgehouden.
Dus dendert de EPD-trein voort. Dupuis vraagt zich af waarom het zo snel moet. ‘Er is helemaal geen haast en als de Eerste Kamer straks niet instemt, is het een enorme verspilling van belastinggeld.’
Geleidelijk invoerenHuisartsen willen dat het Elektronisch Patiënten
Dossier (EPD) niet landelijk wordt opgelegd zoals minister Klink van
Volksgezondheid wil, maar
geleidelijk vanuit de regio wordt uitgebreid.
Dat stellen de huisartsenverenigingen LHV, NHG en VHN.
Veel vertrouwenBijna 70 procent van de Nederlanders heeft vertrouwen in de
uitwisseling van medische gegevens via een Elektronisch
Patiëntendossier (EPD). Een meerderheid van 85 procent denkt bovendien
dat door de invoering van het landelijke EPD de kwaliteit van de
medische zorg zal verbeteren.
EPD
Het
elektronisch patiëntendossier (EPD) moet de samenwerking tussen medische instanties makkelijker maken. Met het nieuwe elektronische
dossier kunnen medici de patiëntgegevens van iedereen, ook
patiënten die zij niet behandelen, bekijken.