Door: Camil Driessen 
Gepubliceerd: donderdag 11 maart 2010 23:19
Update: vrijdag 2 april 2010 09:47
De nieuwe populaire partydrug Mephedrone blijkt toch verboden. Maar de overheid doet er niets aan.
Het gebruik van Mephedrone, dé nieuwe partydrug, stijgt de laatste weken explosief in Nederland. Dat blijkt uit gesprekken met dealers, gebruikers en reacties op internetfora.
Mephedrone wordt in Engeland legaal verkocht als plantengroeimiddel en is daar enorm populair. Het werd ook in Nederland legaal geacht, maar nu blijkt dat het vorig jaar zomer door de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) als geneesmiddel is bestempeld. Al gebeurde dat vrij onopvallend. Het valt op geen enkele overheidssite terug te lezen.
De wet is echter onverbiddelijk, legt advocaat Mathieu van Linde uit. Mephedrone komt niet voor op lijst I of II van de Opiumwet, dus is handel op grond van die wet niet strafbaar. ‘Maar omdat het door de IGZ als geneesmiddel wordt aangemerkt, is het volgens de Geneesmiddelenwet verboden om het te verkopen, bestellen of op voorraad te hebben.’
Bestellen mag dus niet, maar als je het eenmaal binnen hebt, is er niets aan de hand. ‘Het enkele bezit van een gebruikershoeveelheid is op grond van de Geneesmiddelenwet niet strafbaar’, zegt Van Linde. Vergelijkbaar met het op zak hebben van Viagra zonder doktersbriefje.
En hoewel de handel toeneemt, treedt de overheid helemaal niet op tegen de populaire drug. Volgens het ministerie van Justitie is de FIOD-ECD (de recherche van de Belastingdienst) belast met de handhaving van illegale verkoop van medicijnen. Maar die denkt daar anders over: ‘Het is niet een van onze taken. De IGZ controleert en moet het bestraffen.’
Maar de IGZ geeft ronduit toe dat ze niet uit zichzelf actie onderneemt. ‘We gaan daar niet actief achteraan jagen, dat is ondoenlijk’, zegt een woordvoerder. ‘Alleen als ons gemeld wordt waar in grote hoeveelheden gehandeld wordt, komt de inspectie in actie.’ De IGZ geeft opsporingsprioriteit aan de handel in nepmedicijnen die grove gezondheidsrisico’s met zich meebrengen.
Maar of Mephedrone nou zo gezond is? Gebruikers beschrijven het effect ervan als een combinatie van cocaïne en MDMA (de werkzame stof in xtc). Je wordt er euforisch en alert van, krijgt zin om veel te praten en bij sommige mensen leidt het tot extreme geilheid.
Dat Mephedrone zo populair is, hangt ook samen met de lage prijs van rond de 15 euro per gram. Bovendien is het makkelijk verkrijgbaar. In de partyscene wordt het liefkozend Meow meow (wat de kat doet) genoemd. Het witte, glinsterende poeder wordt net als cocaïne gesnoven.
Verkoper Flip (gefingeerde naam) verkocht het poeder de laatste tijd via internet aan Nederlandse klanten, in de veronderstelling dat het legaal was. Nu het tegendeel blijkt, hangt hij zijn meow-business aan de wilgen. ‘Ik wilde een eerlijk handeltje beginnen. Maar ik stop toch om niet in de problemen te komen.’
Hij kwam in januari op het idee om Mephedrone te verkopen, via een vriend in Londen. ‘Zelf heb ik het nooit geprobeerd. Ik ben nogal verslavingsgevoelig.’ Hij kocht een starthoeveelheid en plaatste advertenties op internet. ‘Ik dacht: ik koop een paar ons en zie wel.’ Bestellingen druppelden binnen. Maar sinds tv, radio en kranten berichtten over de drug, kreeg Flip het druk. ‘Als ik een uur ging sporten, zat mijn inbox vol.’
Flip is gestopt, maar in binnen- en buitenland zijn online nog talloze aanbieders te vinden. Strafbaar, maar gecontroleerd wordt er toch niet. Op termijn komt Mephedrone waarschijnlijk op de opiumlijst terecht en wordt justitie belast met de opsporing. Het ministerie van Volksgezondheid wacht onderzoek van het Europese drugsbureau EMCDDA af.
Zelfs als Mephedrone officieel een drug wordt, zal het een rol blijven spelen in de Nederlandse partyscene. Als er vraag naar is, nemen dealers het met alle liefde op in hun assortiment. En die vraag zal er blijven, omdat gebruikers zo positief zijn.
Maarten gebruikte het spul twee keer. Vorige week met zijn vriendin leidde het tot opgewonden taferelen in de woonkamer. ‘We gingen volledig uit onze plaat. Wat mij betreft is Meow een blijvertje en hoort ’t thuis tussen coke, ghb en xtc. Het is iets dat ik om de zoveel tijd wil doen.’
Over Mephedrone
Mephedrone komt
niet voor op lijst I of II van de Opiumwet. Zodat de handel of het bezit niet
strafbaar is op grond van de Opiumwet.
De stof wordt
echter wel aangemerkt als geneesmiddel. Op grond van artikel 18 lid
1 Geneesmiddelenwet is het daarom verboden deze stof zonder vergunning te
bereiden, in te voeren, af te leveren of uit de voeren, danwel een groothandel
te drijven.
Op grond van artikel 40 lid 1 en 2 Geneesmiddelenwet is het bovendien
verboden deze stof in het handelsverkeer te brengen, in voorraad te hebben, te
verkopen, af te leveren, ter hand te stellen of in te
voeren.
Opzettelijke
overtreding van een van deze artikelen is een misdrijf op grond van artikel 1
onder 1 Wet op de Economische Delicten (WED). Hiervoor kan een gevangenisstraf
van maximaal 6 jaar worden opgelegd of een geldboete van de vijfde categorie
(tot € 76.000). Voor de duidelijkheid merk ik hierbij op dat de term 'opzet'
betrekking heeft op de handeling en niet of de strafbaarheid daarvan. Als de
handeling bewust plaatsvindt is deze opzettelijk (bv. het bestellen via internet
in het buitenland is een opzettelijke invoer, ook als je niet weet dat het
strafbaar is).
Ook bestaat de
mogelijkheid van een bestuurlijke boete tot een maximum van € 450.000 op grond
van artikel 101 Geneesmiddelenwet.
Het enkele bezit
van een gebruikershoeveelheid is op grond van de Geneesmiddelenwet is niet
strafbaar, het in voorraad hebben echter zoals hiervoor beschreven
wel.