Door: Kustaw Bessems & Dirk Jacob Nieuwboer
Gepubliceerd: donderdag 11 maart 2010 23:38
Update: vrijdag 12 maart 2010 06:44
De kiezer zweeft maar rond. Van Wouter naar Jan, van Jan naar Rita, van Rita naar Geert. Geen wonder, want er klopt niet veel van de huidige indeling in liefst elf partijen. Tijd voor reorganisatie. Het Nederlandse politieke landschap blijft een onoplosbare puzzel, maar toch wagen we een poging: vijf frisse nieuwe partijen. Met vertrouwde gezichten.
Samen
Wie zijn de kopstukken?
Deze partij houdt niet van een cultus rond één leider, maar vooraanstaande leden zijn: Doekle Terpstra, Herman Wijffels, Ella Vogelaar, Tineke Huizinga, Mohammed Rabbae, de Meiden van Halal, Jeltje van Nieuwenhoven, Jacobine Geel, Francisco van Jole, Hans Dijkstal, Maarten van Rossem, Kathalijne Buitenweg, Maarten van Poelgeest, Marianne Thieme.
Waarom zo’n partij oprichten?
Omdat ze allang bestaat als maatschappelijke beweging. De deelnemers zitten in allerlei clubs als Benoemen en Bouwen, schrijven opiniestukken waar ze elkaar mee complimenteren en ze verschijnen in programma’s van geestverwante omroepen. Er moet alleen nog een partij omheen worden gebouwd. Een partij van mensen die betrokken zijn bij de Samenleving, bij het milieu om zich heen. Een mensenpartij. Met mensen-mensen. Oh ja, en die zich ook om dieren bekommert natuurlijk.
Samen heeft heus wel oog voor de lastige problemen die immigratie en integratie met zich mee hebben gebracht, maar vindt het debat totaal doorgeslagen naar het negatieve. En vindt bovendien dat integratie veel meer van twee kanten moet komen. Autochtonen mogen wel wat plaats maken. En ja, deze partij vindt andere culturen een verrijking! En ja, deze partij gelooft in een multiculturele samenleving! En nee, deze partij heeft geen zin om zich daarvoor te schamen.
Vroeger zat een deel bij de PvdA, maar die partij werd gekaapt door het liberale clubje rond Wouter Bos. Een ander deel hing wat ongelukkig rond in het CDA, dat in de praktijk een harde, rechtse lijn volgde. Het electoraat van Samen stemde van arren moede vaak op D66, maar eigenlijk alleen omdat Alexander Pechtold als enige goed weerwoord gaf aan Geert Wilders.
Voor de rest is D66 te individualistisch. Want Samen gaat juist over binding. In de nieuwe partij vinden de leden enige hoop en troost. Al een jaar of tien voelen ze zich heel ongemakkelijk in Nederland. In dat land dat blind achter Amerika de ene na de andere oorlog in liep. Een Nederland met een verkild economisch klimaat. Een Nederland waarin tegenstellingen op de spits werden gedreven. Het is tijd om Nederland nieuw leven in te blazen zoals dat in de naoorlogse periode met zo veel moeite was opgebouwd: gematigd, verdraagzaam en open. Een gidsland.
Wat kan hier misgaan?
Samen zal aanvankelijk nadrukkelijk aanspraak maken op ‘de allochtone stem’. Maar naarmate meer allochtonen zich emanciperen zullen die vertrekken naar concurrenten. Blijft Samen zijn naam wel waardig als de partij straks steeds witter wordt?
Lijst Lekker Liberaal
Wie zijn de kopstukken?
Alexander Pechtold, Femke Halsema, Mark Rutte, Wouter Bos, Ronald Plasterk, Eberhard van der Laan.
Waarom zo’n partij oprichten?
Omdat in Nederland een grote seculiere, sociaal-liberale stroming bestaat, waarvan de vertegenwoordigers onnodig overal en nergens zijn ondergebracht. Ze zitten ook nog eens aan de top van diverse partijen, waardoor burgers het gevoel hebben dat er niets te kiezen valt. En samenwerking wordt niet alleen een verademing voor kiezers, maar ook voor de kopstukken zelf, die nu klem zitten bij de verkeerde club.
Neem Mark Rutte van de VVD. Is die dan niet veel te rechts? Welnee, dat lijkt maar zo. Omdat hij van zijn partij maar weinig mag zeggen. Lage belastingen, geen files, strenge aanpak van criminelen, bezuinigingen. Dat is het ongeveer. Maar wij herinneren ons een andere Mark Rutte. De echte Mark Rutte. Die van de VVD een sociaal-liberale partij zou maken, zonder dat Wassenaarse imago. De ideeënman Rutte die ‘groen rechts’ lanceerde en een pleidooi hield voor ongebreidelde vrije meningsuiting. Die de verheffing van de onderklasse opnam in het VVD-beginselprogramma.
Of kijk naar Wouter Bos. De arme man – als staatssecretaris ooit kampioen belasting verlagen – moet nu steeds maar SP’ige dingen zeggen. De ‘Prins van Paars’ heeft al afscheid genomen van de Derde Weg. En contre coeur staat hij te pleiten voor een toptarief van 60 procent, terwijl ingewijden weten dat hij alles boven de helft van het inkomen een belachelijk tarief vindt.
En Femke Halsema dan. Die is binnen GroenLinks een soort eigen liberaal minipartijtje begonnen, zeg maar een lijst-Halsema. Dat gaat prima, maar wat ze achter zich aan moet slepen aan verleden (CPN! PSP!)... Elke keer dat ze even zegt wat ze echt vindt – dat ze vrouwen liever zonder hoofddoek ziet bijvoorbeeld – moet ze zich weer verantwoorden tegenover zo’n zaal vol stoffen tasjes.
Verrassend genoeg zit er voor deze partij nog een probleempje bij Alexander Pechtold, in wie je juist een vaandeldrager van een nieuwe liberale partij zou kunnen verwachten. De D66-leider is zó bezig om de PVV van Geert Wilders te bestrijden dat hij steeds ouderwetser multiculti-standpunten inneemt. Maar geen nood. Wanneer hij weer eens klinkt als de PvdA in 1986 – alles komt vanzelf goed; dat werk – dan kunnen mensen als Rutte en Halsema hem wel even bij de les trekken.
Wat kan hier misgaan?
Halsema en Bos enerzijds en Rutte en Pechtold anderzijds verschillen natuurlijk wel wat over de rol van de overheid – staatsfinanciën, sociale voorzieningen. Suggestie: maak de eeuwig onbevlekte Ronald Plasterk kandidaat-premier en mediator Eberhard van der Laan fractieleider in de Tweede Kamer.
Sterke Schouders
Wie zijn de kopstukken?
Mariëtte Hamer, Emile Roemer, Agnes Jongerius, Arie van der Zwan, Marcel van Dam.
Waarom zo’n partij oprichten?
Omdat een deel van de PvdA nog wel gewoon biefstuksocialist is. Als je bij het afscheid van Jan Marijnissen in de Tweede Kamer zocht naar een opvolger, kon je éigenlijk alleen maar uitkomen bij Mariëtte Hamer. Die heeft de laatste jaren gewoon het SP-programma zitten uitvoeren. Nee tegen versoepeling van het ontslagrecht. Nee tegen verlengen in Uruzgan. En als ze niet in een coalitie met het CDA had gezeten was ze ook tegen de JSF en de verhoging van de AOW-leeftijd gebleven. Op een SP-congres had ze bijna net zo’n hard applaus gekregen als Agnes Kant. Niet voor niets was het eerste wat Hamer deed toen ze PvdA-fractievoorzitter werd, toenadering zoeken tot de SP. ‘Ik zal haar ontvangen met koffie en gebak en daarna nog veel meer’, riep een enthousiaste Jan Marijnissen meteen. Dat ging nog mis omdat PvdA’er Frans Timmermans allemaal lelijke dingen over de SP schreef. Maar die zit straks toch voor Lekker Liberaal als Eurocommissaris in Brussel te filosoferen over wereldburgerschap en Paolo Coelho.
Tuurlijk, Hamer en de andere toekomstige ex-PvdA’ers moeten over wat oud zeer heen stappen. Maar ja, eigenlijk hadden die kritische SP’ers wel gelijk. ‘Kok had natuurlijk nooit die ideologische veren af moeten schudden.’ En het laatste restje wrok zal snel vergeten zijn als ze op de jaarlijkse ledendag het oude socialistische gevoel mogen opsnuiven. ‘Geinig, die T-shirts met Marx en Lenin. Moet kunnen toch?’ De SP kan na Agnes Kant ook wel weer wat nieuw elan gebruiken en met een nieuwe partij zijn ze ook mooi in één klap van dat Maoïstische verleden af. Arie van der Zwan en Marcel van Dam hoeven alleen nog hun ledenkaart in te vullen. En een nieuwe hobby zoeken, want op de PvdA inhakken kan niet meer.
Wat kan hier misgaan?
Sterke Schouders verlost de FNV van een groot probleem. Eindelijk kan de vakbond zich weer gewoon richten op één partij. Alleen, vroeg of laat steekt Agnes Jongerius haar vinger op voor het partijleiderschap. Dat zal Mariëtte Hamer nooit toestaan.
Gewoon Rechts
Wie zijn de kopstukken?
Hans Wiegel, Rita Verdonk, Maxime Verhagen, Sybrand van Haersma Buma, Wim van de Camp, Fred Teeven, Henk Kamp, Ahmed Marcouch, Paul de Krom, Marco Pastors, Camiel Eurlings en Geert Wilders.
Waarom zo’n partij oprichten?
Omdat gewoon rechtse mensen wel eens willen doorpakken, zeg! Bij de VVD worden ze afgeremd door linksige liberalen met gemekker in de marge over privacy, Europa en ‘mensen tegen elkaar opzetten’.
Niet dat Gewoon Rechts tegen privacy is of tegen Europa of vóór mensen tegen elkaar opzetten. Maar die privacy is er niet voor boeven, Europa moet slechts de nationale economie dienen en je kunt héél goed vragen van mensen die hier komen wonen dat ze zich aan ons aanpassen – weg met de meebuigcultuur, een beetje normaal doen graag.
In het CDA zijn het de types Doekle Terpstra die – zodra je eens flink wat verantwoordelijkheid aan de burger teruggeeft (en belastingcenten!) – beginnen over het sociale gezicht dat niet mag worden vergeten. Over rentmeesterschap. En over de verwantschap van de drie abrahamitische religies. Kom op, christendom is arbeidsethos, fatsoen, een beetje goed zijn voor je omgeving. Alleen omdat je vroeger bent gedoopt heb je niet ineens iets gemeen met een of andere schreeuwimam.
Trouwens, er zijn moslims die er net zo over denken. Neem het Gewoon Rechts-talent Ahmed Marcouch. Die was als vanzelf de PvdA in gevloeid omdat hij gelooft in verheffing en emancipatie. Maar hij wil dat vooral bereiken door crimineeltjes keihard te straffen of uit te zetten en door uitkeringen te verlagen, dat vinden velen in de PvdA niet leuk.
Tuurlijk is Gewoon Rechts tolerant. Maar alleen voor mensen die dat zelf ook zijn.
Daarom kan ex-PVV’er (én ex-VVD’er) Geert Wilders er ook terecht. Helemaal van harte zal dat niet gaan. Reken maar dat er een paar stevige gesprekken moeten worden gevoerd. Maar daarin zal Wilders inzien dat hij nooit zo was geradicaliseerd als hij niet onder die ‘ver-schrik-ke-lij-ke’ Hans Dijkstal had hoeven werken en als de VVD gewoon de rechtse koers van zijn leermeester Frits Bolkestein was blijven volgen.
Daar komt bij dat het wat benauwd wordt voor de PVV op de kiezersmarkt als Gewoon Rechts, Lekker Liberaal en Sterke Schouders (zie onder) hun werk goed doen. Wilders heeft dan niet zo veel keus. Tevreden dat een grote, rechtse volkspartij een snoeihard immigratie- en integratiebeleid voert met hem als voornaamste woordvoerder, zal hij weer helemaal terugkeren bij zijn standpunt van een jaar of wat geleden: je moet die moslims niet allemaal over één kam scheren, maar wel afrekenen met de uitwassen.
Wat kan hier misgaan?
Niet veel, dit zit geramd. Nou ja, de partij krijgt op gezette tijden misschien een beetje last van oud-premier Jan Peter Balkenende die zich als ‘het orakel uit Capelle’ steeds met de koers bemoeit.
Het Beloofde Land
Wie zijn de kopstukken?
André Rouvoet, Kees van der Staaij, Bart Jan Spruyt, Andries Knevel.
Waarom zo’n partij oprichten?
Als Nederland al decennia lang seculariseert, is het dan logisch dat er niet één, niet twee, maar drie christelijke partijen zijn? Nee, natuurlijk niet. Bij het CDA doen ze weliswaar alleen op partijcongressen nog iets christelijks en voor de rest functioneert de partij gewoon als stemmenmachine. Waar de samenleving naartoe buigt, buigt het CDA lekker mee. Maar die principeloze politiek is ouderwets.
Christelijke politici moeten maar een keuze maken. Óf ze nemen hun geloof mee in de politiek, óf ze doen er niks mee. En als dat de christelijke politiek uit het centrum van de macht verdrijft, dan moet dat maar. De meeste CDA’ers zullen hun plekje wel vinden bij Gewoon Rechts of Samen. De principiële christenen zullen zich verenigen in Het Beloofde Land.
Bij de SGP neemt Kees van der Staaij eindelijk het stokje over van Bas van der Vlies. Perfect moment om wat lastige beginselen bij het grofvuil te zetten. Twee jaar geleden besloten de SGP’ers al niet meer in het openbaar te praten over theocratie. Helemaal schrappen uit het beginselprogramma is wel zo makkelijk. En natuurlijk vrouwen volwaardig toelaten, maar dat was vroeg of laat toch wel gebeurd. Nu de ChristenUnie weer uit de regering is, kunnen daar juist weer de touwtjes worden aangehaald. Niks geen compromissen over ethische kwesties. Praktiserende homo’s in de partij? Die discussie wordt niet eens meer gevoerd. De ChristenUnie mag in tegenstelling tot de SGP inmiddels dan sociaal-economisch naar links zijn afgebogen, als politici hun geloof echt leidend vinden voor hun politieke overtuiging, dan overbruggen ze de aardse verschillen wel.
Wat kan hier misgaan?
Christenen. Je zet ze bij elkaar en ze beginnen meteen ruzie te maken. Als de eerste katholieken zich melden als lid, is Kees van der Staaij alweer vertrokken.