Door: Jan-Hein Strop 
Gepubliceerd: zondag 14 maart 2010 22:31
Update: zondag 14 maart 2010 22:30
Een opvolger van Wouter Bos als minister van Financiën is
niet zomaar gevonden. De kandidaat (m/v) moet hard, commercieel,
milieubewust én diplomatiek zijn.
Nu zeker is dat Wouter Bos niet terugkeert als
minister van Financiën en het CDA van Jan Kees de Jager electoraal
zwaar onder vuur ligt, kunnen belangstellenden zich gaan warmlopen.
Lichtgewichten en kandidaten met kleine kinderen kunnen beter meteen
afhaken – zelden is een baan als minister van Financiën zo uitdagend en
tijdrovend geweest als nu. Tijdens de stoelendans doen partijen er
gezien de situatie goed aan te werven op een aantal onontbeerlijke
kwaliteiten.
Om te beginnen: de nieuwe minister moet hard zijn.
Hij staat voor de taak een bezuinigingsoperatie door te voeren die
vanaf 2011 35 miljard moet opleveren. Daarmee moet hij of zij – een
vrouw zou een primeur zijn – het begrotingstekort terugdringen dat door
de crisis zwaar uit het lood is geslagen. Om op langere termijn de
overheidsfinanciën op orde te krijgen, zijn naar verwachting harde
ingrepen nodig, die mogelijk tot groot tumult leiden. Denk aan de
beperking van de hypotheekrenteaftrek, die steeds meer partijen als
onvermijdelijk beschouwen.
Belastingbetaler
Ook moet de minister hard zijn tegen financiële
instellingen die klanten duperen. Na de effectenlease-, woekerpolis- en
DSB-affaire plus al die frauduleuze wonderbeleggers als Palm Invest, is
het geduld bij consumenten op. De vrije markt heeft haar vernietigende
werk gedaan, nu wordt er weer toezicht gehouden.
Naast harde discipline is enig gevoel voor commercie
geen overbodige luxe. In staatsbank ABN Amro is al een boel geld
gestopt (meer dan 30 miljard euro), en dat moet er voor de
belastingbetaler ook weer uit komen.
Diplomatieke kunde binnen Europa is eveneens een
must, want het gaat het gaat erom spannen in de monetaire unie. De
Griekenland-crisis lijkt dan nu even gesust, er moet een mechanisme
komen om landen met financieringsproblemen binnen de unie te helpen.
Vooral belangrijk is dat het toch redelijk brave Nederland niet de
rekening gepresenteerd krijgt voor de puinhoop die Spanje, Portugal en
Italië nog gaan veroorzaken.
Ten slotte dient de nieuwe minister te beschikken
over een groen hart. Het is gebleken dat vooral financiële prikkels
milieuvriendelijk, energiezuinig gedrag van de bevolking stimuleren.
Denk aan lage bijtelling voor hybride auto’s, waardoor half Nederland
opeens in een Prius wil rijden. Vergroening van het belastingstelsel
staat bovenaan de agenda.