Door: Julien Althuisius 
Gepubliceerd: dinsdag 31 augustus 2010 23:19
Update: woensdag 1 september 2010 06:40
Je gaat op vakantie, komt de liefde van je leven tegen, haalt
die naar Nederland en samen leef je nog lang en gelukkig... Mooi niet
dus.
De PVV wil het immigranten graag moeilijker maken om
Nederland binnen te komen. Maar moeilijk is het eigenlijk al. Je liefje
van buiten de EU naar Nederland halen? Praktisch onmogelijk.
Sipco Poortinga vliegt op 22 januari 2002 naar
Brazilië om een lang gekoesterde wens in vervulling te laten gaan: een
rondreis dwars door het land van de Amazone en de Copacobana. Via Rio de
Janeiro en Sao Paolo belandt hij in de straten van Salvador de Bahia
waar hij Eliana ontmoet, een ‘bloedmooie, jonge vrouw met pretlichtjes
in haar ogen.’ Hij is spontaan verliefd.
Zeven jaar lang probeert Sipco Eliana naar Nederland
te halen, maar het stel bijt zich stuk op de bureaucratie. Als
freelancer kan Sipco niet aantonen dat hij financieel kan zorgen voor
Eliana en dan is er nog het inburgeringexamen waaraan Eliana moet
voldoen. Geld om haar naar Nederland te halen voor een cursus heeft het
stel niet en zelfstandig leren is geen optie. ‘Ik zag dat niet gebeuren,
mijn vrouw gaat geen boeken pakken. Zij kan nooit in d’r eentje in
Brazilië gaan leren over Willem van Oranje. Dat is toch bizar!’
Eisen
Migratiespecialist Tineke Strik doet onderzoek naar
het gezinsherenigingbeleid voor het Centrum voor Migratierecht. ‘In
Nederland denken we altijd dat we het walhalla zijn, maar als het gaat
om gezinshereniging of gezinsvorming zijn wij de strengste van Europa.
Alleen Denemarken hanteert strengere eisen, maar die vallen buiten dit
beleid van de Europese Unie. We hebben heel veel eisen en het duurt
jaren voordat daar aan is voldaan.’
Een daarvan is een vast inkomen hebben, waardoor het
voor een freelancer haast onmogelijk is iemand naar Nederland te halen.
‘Dat is gewoon een lastig verhaal. Heb je geen vast inkomen uit
loondienstverband dan roep je heel veel problemen over je af.’
Dat ondervond ook concertpianist Maarten den Hengst
die een masteropleiding volgde aan het conservatorium in Wenen. Daar
leerde hij Ivana kennen, een getalenteerde pianiste uit Servië.
De twee werden stapelverliefd op elkaar en Den Hengst
besloot er alles aan te doen om Ivana naar zijn woonplaats Amsterdam te
halen. Dat bleek echter moelijker dan gedacht. Ook Ivana is geen
inwoner van de EU en als concertpianist is Den Hengst zelfstandig
ondernemer, waardoor hij dus heel moeilijk kan aantonen dat hij aan de
inkomenseis voldoet.
Weinig perspectief
Met al die voorwaarden snijdt Nederland zichzelf
juist in de vingers, stelt emeritus hoogleraar Rechtssociologie Kees
Groenendijk van de Radboud Universiteit Nijmegen. ‘Voor immigranten
duurt het heel lang voordat ze aan de voorwaarden voldoen. Dus kunnen ze
pas ook veel later aan het integratieproces beginnen. Daarnaast breken
bijvoorbeeld veel jonge vrouwen hun opleiding af en kiezen ze voor een
baan die wel voldoende verdient, maar weinig perspectief biedt om maar
aan die inkomenseis te voldoen.’
Dan is er nog de negatieve beeldvorming rondom
migranten. ‘Het idee dat immigranten iets bedreigends zijn wordt door de
overheid zelf bevestigd door dit soort maatregelen. Men wekt de
suggestie dat er een soort noodtoestand is en elk redmiddel
gerechtvaardigd is.’
Veranderen
Poortinga en zijn Eliana nemen uiteindelijk de
zogenoemde België-route. Door te verhuizen naar een ander EU-land valt
een Nederlander onder de soepele regels van het Europese vrij verkeer
van personen. Een Fransman of Duitser die in Nederland woont kan
bijvoorbeeld zonder problemen iemand naar Nederland halen van buiten de
EU. Als Nederlander in Nederland kan dat niet. En dat is oneerlijk,
vindt Strik. ‘Ik vind het heel raar dat je door het EU-recht krijgt dat
Nederlanders in hun eigen land slechter worden behandeld dan Duitsers,
Polen of Spanjaarden.’
Strik pleit voor een verandering in de wetgeving. ’Je
moet Nederlanders gelijk behandelen als andere EU-burgers, zoals in
veel andere lidstaten eigen burgers ook gelijk worden behandeld. Dan
voorkom je ongelijke behandeling en kan je mensen makkelijker
binnenhalen.’
Maar moeten we dan niet vrezen voor buitenlanders die
‘onze’ uitkeringen gaan opsnoepen? Nee zegt Strik. ‘De eerste vijf jaar
dat je in Nederland woont, moet je aan een inkomenseis voldoen. Doe je
dat niet, dan kan je verblijfsvergunning worden ingetrokken.’
Poortinga gaat uiteindelijk in Oostende wonen, heeft
een jaar lang ‘klotebaantjes’ en ziet zijn verblijf in de Belgische
kustplaats als een ballingschap. Hij trouwde met Eliana en nu woont hij
samen met haar op de Veluwe. Het gevecht dat hij voerde om Eliana naar
Nederland te krijgen beschrijft hij in het boek De Braziliaanse Bruid
dat 5 september in de winkel ligt. Hij is nog steeds woedend. ‘Ik heb er
bijna geen woorden voor. Het is puur Kafka, waanzinnig bizar.’