Door: Matthijs van den Broek
Gepubliceerd: donderdag 2 augustus 2007 21:53
Update: donderdag 2 augustus 2007 21:54
Kunstenaar Jonas Staal stelde in 2005 gedenkplaatsen van Geert Wilders op straat ten toon. Wilders deed aangifte: hij voelt zich bedreigd. Vandaag is de rechtszaak.
Jonas Staal (25) maakt kunst. Meestal illegaal en onaangekondigd. Altijd in de openbare ruimte. Een uitgebrand, verwrongen autowrak in het centrum van Rotterdam, dode vogels langs de snelweg tijdens de vogelgriep.
Vanmiddag om 14.00 uur verschijnt Staal voor de rechtbank in Rotterdam. Zijn kunstwerk uit 2005, De Geert Wilders Werken, waren voor Geert Wilders een stap te ver. Hij deed aangifte van bedreiging, Staal ging voor twee dagen de cel in.
De Geert Wilders Werken zijn gedenkplaatsen met een foto van Wilders, omringd met bloemen, kaarsjes en beertjes. Alsof de politicus overleden zou zijn. Bedreiging, vinden Wilders en dus ook het OM. Staal vindt: ‘Ik probeer als kunstenaar iets te duiden in het politieke klimaat van na Pim Fortuyn. Ik voel mij daarbij verheven boven het recht.’
Geert Wilders spreekt van ‘een laffe daad. Helemaal, omdat Staal er in 2005 niet eens zijn naam onder heeft durven zetten.’
Staal presenteert zijn rechtszaak vandaag als kunstwerk met de titel De Geert Wilders Werken: een rechtszaak. Volgens hem hoort dat bij zijn opdracht als publieke kunstenaar. ‘Ik wil iedereen uitnodigen om te komen.’ Niet alleen de foto’s behoren tot het kunstwerk, ook alle gevolgen. De rechtbank ziet het anders en heeft Staal verboden een rechtbanktekening te laten maken.
Staal ziet Wilders als een icoon van het huidige politieke klimaat. ‘Ik kan me als mens voorstellen dat hij zich hier ongemakkelijk bij voelt, maar als kunstenaar kan ik daar geen rekening mee houden.’ Ook ziet de kunstenaar Wilders als een groot pleitbezorger van de vrijheid van meningsuiting.
Zo zette Wilders tijdens de Deense cartoonrellen de afbeeldingen van de profeet Mohammed op zijn website. Maar Staal vindt de politicus ook hypocriet. ‘Wilders vertegenwoordigt het vrije woord alleen als het hem uitkomt.’
‘Juridisch gezien is dit geen bedreiging,’ zegt de advocaat van Staal, R. van den Boogert. ‘Dat ga ik ook pleiten.’ Hij schat de kansen van Staal 50/50. Volgens Van den Boogert hangt het er van af of de rechtbank gevoelig is voor de bedreigde positie waarin Wilders als volksvertegenwoordiger verkeert.