Door: Paul Scheltus
Gepubliceerd: woensdag 27 februari 2008 23:36
Update: woensdag 27 februari 2008 23:38
In een opmerkelijke rechtszaak in Argentinië klaagt een jonge vrouw haar pleegouders aan, voor haar eigen ontvoering.
Maria Eugenia Sampallo Barragán is 30 jaar, ongeveer. Met haar oma en haar broer heeft ze besloten haar verjaardag op 8 februari te vieren, de trouwdag van haar grootouders. Ze weet niet op welke dag ze geboren is en ook niet waar.
Waar Maria wel zeker van is, dat is dat de mensen die 24 jaar lang voor de wet haar ouders waren, medeplichtig zijn aan een gruwelijke misdaad. In een zaak die geen precedent kent in Argentinië, klaagt Maria Eugenia haar pleegouders aan voor betrokkenheid bij de roof van een baby tijdens de laatste militaire dictatuur. Die baby, dat is zij.
Op haar zesde kreeg Maria te horen dat ze geadopteerd was. ‘Mijn echte ouders zouden zijn omgekomen bij een auto-ongeluk. Later pasten mijn pleegouders dat verhaal steeds aan’, verklaarde Maria vorige week tijdens de hoorzitting. Maria zou het kind zijn van een dienstbode, later weer van een stewardess. ‘Toen ik Gomez (haar pleegmoeder, red.) rechtsreeks vroeg waar ik vandaan kwam, zei ze uiteindelijk dat ze dat niet mocht zeggen. Ze zei dat zwijgen één van de voorwaarden was om mij te mogen houden. Als ik echt wilde weten waar ik vandaan kwam, dan moest ik me maar opgeven bij Spoorloos.’ Een rilling ging over de publieke tribune.
In de rechtszaak - die hier op de voet wordt gevolgd - is het echtpaar Osvaldo Rivas en María Gomez Pinto beschuldigd van medeplichtigheid bij een ontvoering, het geheimhouden van Maria’s identiteit én het vervalsen van haar geboorteakte. De derde verdachte in de zaak is Enrique Berthier, de soldaat die Maria als baby aan Rivas en Gomez zou hebben gegeven.
De ouders van Maria Eugenia, zo bleek in 2001 uit onderzoek, zijn opgepakt en verdwenen tijdens de laatste militaire dictatuur in Argentinië. Ze zijn opgegaan in de massa van de dertigduizend desaparecidos, de vermisten. Velen zijn uit vliegtuigen in zee gegooid. Hun lichamen zijn nooit teruggevonden.
De roof van pasgeboren baby’s is een van de meest onmenselijke hoofdstukken uit die dictatuur (1976 -1983). Op zijn minst tweehonderd kinderen zijn in die periode bij hun ouders weggehaald. De kinderen werden met vervalste geboorteaktes aan soldaten of politieagenten gegeven en opgevoed alsof hun echte ouders nooit hadden bestaan.
Dankzij een campagne van de mensenrechtenorganisatie Grootmoeders van het Mei Plein en een speciale DNA-databank, die de gegevens bijhoudt van (groot)ouders van verdwenen kinderen, zijn er al 88 baby’s terecht. Zo ook Maria Eugenia.
Tijdens de zitting beschrijft ze een treurige jeugd, waarin ze voortdurend ruziede met haar pleegouders over haar identiteit. ‘Hun verhaal bleef wisselen. Op een gegeven moment hoorde ik van een buurvrouw dat ik de dochter was van Berthier, een vriend van Gomez. Berthier zweeg. Ik bleef aandringen en toen beweerde hij dat er een baby in het militair ziekenhuis was ‘gevonden’. Hij zou Gomez hebben gevraagd of zij die baby wilde hebben, meer niet.’
Een DNA-test bracht haar in contact met haar oma, die zich jaren na het verdwijnen van haar hoogzwangere dochter bij de DNA-databank had ingeschreven. Ook ontdekte Maria dat ze een grote broer had, die bij een ander gezin was opgegroeid. De uitspraak van de rechtszaak wordt eind maart verwacht.