Door: Arnold Karskens 
Gepubliceerd: donderdag 12 november 2009 01:17
Update: donderdag 12 november 2009 07:22
De lerarensalarissen in Uruzgan zijn nog steeds niet op tijd betaald, ondanks beloften uit Den Haag. Vandaag wordt in de Tweede Kamer de vooruitgang besproken.
Hoofdonderwijzer Abdul Sadiq uit het district Khas Uruzgan is al acht maanden niet betaald. De tengere man met witte baard geeft leiding aan de Matak Khan-school met 872 leerlingen. ‘Ik heb sinds maart geen cent gezien, en hetzelfde geldt voor mijn twintig leraren. Als we ons geld niet snel krijgen, stappen we allemaal op.’ Gezeten op een versleten fauteuil doet hij zijn beklag op het provinciale ministerie van Onderwijs. In zijn district dreigen de taliban leraren te vermoorden en steken ze scholen in brand. ‘Lesgeven is gevaarlijk. Waarom betalen ze ons niet gewoon?’
Administrateur Eid Mohammad hoort het allemaal geduldig aan. ‘Er zijn 337 leraren in Khas Uruzgan. Allemaal lopen ze tussen de vijf en acht maanden achter’, vertelt hij de bezoeker. ‘Gouverneur Assadullah Hamdam moet de cheques voor betaling tekenen. En dat gebeurt niet.’
Nederland ziet onderwijs als een pijler voor Task Force Uruzgan. In drie jaar tijd pompte ons land een slordige tien miljoen euro in de bouw van scholen en de opleiding van leraren. Volgens het ministerie van Buitenlandse Zaken worden ook de onderwijssalarissen in Uruzgan er mee betaald. Minister Bert Koenders (Ontwikkelingssamenwerking) stelde deze zomer dat ‘het probleem was opgelost’. En dat de uitbetalingen in verafgelegen districten ‘de volledige aandacht heeft’.
Analfabeet
Maar volgens het directoraat onderwijs in de zuidelijke provincie ontvangen nog altijd alleen de leraren in het centrale district Tarin Kowt hun geld op tijd. ‘Hoe verder de school ligt, hoe groter de betalingsachterstand,’ zegt administrateur Eid Mohammad, de tweede man van het ministerie. ‘Van de 1.246 onderwijzers in de provincie ontvangt zeker tweederde hun loon te laat of in het geheel niet.’
Van serieuze educatie kan daarom geen sprake zijn. Onderwijzers vertrekken of vragen geld van hun leerlingen. Dit laatste is voor ouders met een kroostrijk gezin een reden hun kinderen thuis te houden. Ruim 90 procent van de bevolking is analfabeet in Uruzgan en dat wordt door deskundigen gezien als het grootste probleem voor de wederopbouw.