Door: Jan-Albert Hootsen
Gepubliceerd: donderdag 28 januari 2010 00:42
Update: donderdag 28 januari 2010 08:58
De extreem bloedige Mexicaanse drugsoorlog is razend populair. Jongeren zijn dol op narco-liedjes, narco-films en narco-heuptasjes.
Volle bak op zaterdagavond in de Pancho Villa Bar in Tijuana. Het publiek is jong, draagt dure merkkleding en drinkt veel bier. Dan stappen de mannen van de band Real Norteño de Tijuana het podium op, gekleed in cowboylaarzen, hoeden en leren jassen. Bij het inzetten van ‘Jefe de Jefes’, een nummer over wijlen drugsbaron Amado Carillo, zingt het publiek enthousiast mee.
Real Norteño de Tijuana is een van de vele Mexicaanse bands die de populaire narcocorridos (drugsballades) spelen. De polka-achtige liedjes zijn een substroming binnen het traditionele genre van de corridos, waarin historische figuren en gebeurtenissen worden bezongen. De narcocorridos doen dat ook, met als verschil dat ze, vaak bewonderend, verhalen over de daden van drugdealers.
De Heer der Hemelen
Neem ‘El Jefe de Jefes’ (‘De Baas der Bazen’). Het lied, oorspronkelijk van Tigres del Norte, gaat over Amado Carillo. Dat is een van de meest legendarische drugsdealers van Mexico, bijgenaamd de ‘Heer der Hemelen’. Hij vervoerde vele tonnen cocaïne per vliegtuig naar de Verenigde Staten.
‘Persoonlijk ben ik geen fan van het promoten van de narcotraficantes’, zegt Omar Angulo, zanger van El Real Norteño de Tijuana. ‘Maar wij spelen in opdracht. Als het publiek narcocorridos wil horen, dan spelen we die. En ze zijn erg populair.’
Tijuana, in de deelstaat Baja California aan de grens met de VS, ligt op de frontlijn van de sinds 2006 in volle hevigheid woedende drugsoorlog. Hoewel er al meer dan 15.000 doden zijn gevallen, zijn er veel Mexicanen, met name jongeren en dan vooral in Noord-Mexico, die de narco’s openlijk bewonderen.
‘Ze hebben geld, snelle auto’s en mooie vrouwen. Dat verklaart een groot deel van hun aantrekkingskracht’, zegt Ernesto Eslava. Hij heeft een radioprogramma in Tijuana en houdt zich al jaren bezig met de drugscultuur. ‘Bovendien heeft bijvoorbeeld het Arellano-Félix Kartel, traditioneel het grootste in Tijuana, ook veel goodwill gekweekt onder de bevolking door straten en sportvelden aan te leggen.’ Bands als de Tigres del Norte en Tucanes de Tijuana verkopen daardoor al jaren miljoenen platen in zowel Mexico als de VS.
Niet alleen drugsmuziek is populair. Wie in Tijuana de vele dvd-kraampjes afstruint, vindt er films met titels als ‘Cacería de Perros’ (Hondenjacht), ‘El Águila Blanca’ (De Witte Adelaar) of het drieluik ‘Los Más Buscados’ (De Meestgezochten). Op de hoes staan stoere mannen met automatische wapens in de hand. Het zijn narcopeliculas, drugsfilms. Ze worden gemaakt in opdracht of met toestemming van de drugskartels en moeten hun daden vereeuwigen. Er zijn er honderden in omloop in Tijuana en ze verkopen goed, ondanks hun vaak twijfelachtige kwaliteit.
Een zeer populaire film is ‘El Pozolero del Teo’, die het leven beschrijft van een huurmoordenaar die de nare gewoonte had honderden slachtoffers in vaten zuur op te lossen.
‘Jongeren die de narco’s bewonderen kopiëren de kledingstijl van de dealers’, zegt radiomaker Eslava. ‘De typische narco-mode verschilt van staat tot staat. Hier in Baja California bestaat die uit spijkerbroeken en poloshirts van American Eagle of Aeropostale met gothische opschriften. Ook heuptasjes, die de drugshandelaren gebruiken om hun waar en hun wapens te verbergen, zijn populair.’
Buschauffeurs
De Mexicaanse regering baalt van de populariteit van de narcocultuur, bang als ze is dat de muziek en de films aanzetten tot deelname aan de georganiseerde misdaad. Er zijn in het verleden al meerdere pogingen ondernomen om ze te verbieden, maar zonder succes. Vorige week nog diende de partij van de zittende president Felipe Calderón een nieuw voorstel in om muzikanten en filmmakers tot drie jaar gevangen te zetten. In Tijuana is het buschauffeurs verboden om narcocorridos onder werk te draaien.
Een verbod zal echter weinig opleveren, denkt Eslava: ‘De corridos worden hier overal gespeeld. In de taxi’s, thuis, op feestjes. Een verbod heeft geen enkele zin. En daarbij, ik heb broers die ook naar narcocorridos luisteren. En dat zijn echt geen drugdealers hoor!’