Nooit veilig en altijd angst

Door: Eva Ludemann
Gepubliceerd: dinsdag 9 maart 2010 20:47
Update: woensdag 10 maart 2010 14:27

De VS vieren vandaag de ‘Nationale dag van de waardering van abortusartsen’. Het is echter geen feest voor dokter Hern. Hij houdt de kogelvrije ramen van zijn kliniek gesloten. ‘Dit werk ruïneert je leven.’

Wil je bij ons langskomen, maar durf je niet? Bel ons als je in de buurt bent, dan halen we je op en zorgen we dat je veilig bij ons binnenkomt.’
Alles om vrouwen in nood te helpen, is het credo van de kliniek van dokter Warren Hern in Boulder, Colorado. ‘Specializing in late abortions, quality care for women since 1973’, meldt een bord op de gevel. Maar dan moet je er wel eerst heelhuids zien binnen te komen.



De meeste vrouwen worden met behulp van het personeel van de kliniek via de achterdeur naar binnen gesmokkeld, desnoods met een doek over hun hoofd om herkenning te voorkomen. De zeldzame patiëntes die de voordeur van de kliniek durven te gebruiken, moeten langs een permanent aanwezige batterij schreeuwende en veelal agressieve demonstranten van ultraconservatief christelijke ‘pro-life’ bewegingen. Op de meters hoge, scherp gepunte hekken om de kliniek hebben ze affiches en levensgrote posters geplakt, met afbeeldingen van uit elkaar gerukte foetussen en baby’s, en teksten als ‘abortus is moord’, ‘Dr Hern = moordenaar’ of ‘Dokter Herns poorten van de hel’.


| Foto: Jamie Kripke

‘Ach, dat is nog niets’, zucht dokter Warren Hern gelaten in een telefoongesprek. Hern (71) is de laatste der Mohikanen. Geen enkele andere zelfstandige abortusarts in de VS waagt zich nog aan de beëindiging van zwangerschappen in de derde termijn, ofwel het weghalen van een foetus van 26 weken en ouder. Herns enige collega, George Tiller, hoofd van een kliniek in Kansas, werd vorig jaar mei vermoord. Hij werd in de hal van zijn kerk doodgeschoten door een man die ‘babylevens wilde redden’, zo verklaarde de moordenaar tijdens zijn rechtszaak begin dit jaar. Hij kreeg levenslang. Diverse andere abortusartsen werden al eerder vermoord. ‘Als ik niet zo voorzichtig was, hadden ze mij ook al lang neergeschoten’, briest Hern, die naar eigen zeggen door de moord nog vastbeslotener is tot de laatste snik met zijn werk door te gaan. ‘Die fanatici willen ons allemaal dood.’



Sinds een onbekende schutter vijfentwintig jaar geleden zijn magazijn leegschoot op de kliniek – een van Herns verpleegsters werd letterlijk op een haar na in haar hoofd geraakt – is het rood bakstenen gebouwtje aan de Alpine Avenue in een waar fort veranderd. Voor je echt binnen bent, moet je langs vier sluizen van kogelvrij glas en alle ramen in het pand zijn van kogelwerend glas voorzien. Goed bewapende politieagenten patrouilleren rond de klok bij het pand en beschermen dokter Hern als hij zich buiten de kliniek verplaatst. Ook zijn huis en familieleden worden permanent bewaakt. Eind deze maand begint een proces tegen ene Donald Hertz. Die belde de kliniek enkele maanden geleden met de boodschap dat een brigade veteranen uit buurstaat Utah op weg was naar het huis van dokter Hern. Om er een van zijn familieleden te doden.
‘Dit houdt pas op als president Obama, of welke president dan ook, verklaart dat abortus noodzakelijk is voor de gezondheid van vrouwen’, zegt Hern. ‘Dat geweld en intimidatie van abortusartsen absoluut niet worden getolereerd. Dat tegenstanders van abortus moeten ophouden met hun haatretoriek, dat ze de artsen met rust moeten laten.’

Crashen
Het ziet er niet naar uit dat Obama dat gaat doen. Om zijn wetsvoorstel voor de hervorming van de gezondheidszorg door het Congres en de Senaat te krijgen, heeft de president aanzienlijke concessies moeten doen. Onder andere op het gebied van abortus. Obama wil dat die wordt opgenomen in het Amerikaanse ziekenfonds, maar alle Republikeinen én een aantal Democraten zijn mordicus tegen de vergoeding van een zwangerschapsafbreking met publiek geld. Onlangs werd in het Congres met een kleine meerderheid een amendement aangenomen, ingediend door Democraat Bart Stupak, congreslid uit Michigan. Het amendement stelt dat alleen vrouwen die als gevolg van hun zwangerschap op medische gronden in levensgevaar verkeren, of slachtoffer zijn geweest van verkrachting of incest, recht hebben op vergoeding voor abortus. Als het amendement níet in de ontwerptekst van de wet wordt opgenomen, laten ze Obama’s gezondheidszorgwet crashen, dreigen Stupak en alle Republikeinen.
‘Het is zo stupide’, kreunt Hern. ‘Juist de armere vrouwen kunnen zich geen privé-verzekering veroorloven, zijn afhankelijk van het ziekenfonds, en nu heb ik het over abortus vóór 24 weken. Zo wordt abortus uitsluitend iets voor de elite.’
Zelfs al zou het afbreken van een zwangerschap in de toekomst wél worden vergoed door het ziekenfonds, dan nog moeten vrouwen de weg naar een abortuskliniek weten te vinden. In 2.732 van de in totaal 3.140 Amerikaanse counties – elke staat heeft er zo’n 62 – kunnen vrouwen nergens terecht als zij hun zwangerschap willen afbreken. Er zijn simpelweg geen abortusartsen en klinieken. Vrouwen met ernstige complicaties door hun zwangerschap kunnen zich tot ziekenhuizen wenden. Hern helpt vijf à zes vrouwen per week.



Toestemming
Abortus mag, stelt de Amerikaanse grondwet sinds 1973, tot 24 à 28 weken, maar er is geen federaal beleid. Elke staat, of beter gezegd gouverneur, kan zelf bepalen in hoeverre abortus beschikbaar is en zo ja, tot en met hoeveel weken zwangerschap abortus mag worden gepleegd. In diverse staten zijn restrictieve wetten aangenomen, zoals de eis van toestemming van de ouders voor zwangere minderjarige meisjes en een verbod op late abortussen.
‘Je kunt je afvragen of abortus na 24 weken in een losstaande kliniek wel op zijn plaats is’, zegt gynaecologe Gerda Zeeman, van de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG). Zeeman werkte tien jaar in ziekenhuizen in de VS, met name in Texas. ‘Dokter Hern kan het medische kunstje misschien heel goed verrichten, maar dat is het gemakkelijkste deel van het hele verhaal. Het gaat om de intensieve diagnostiek, begeleiding en soms langdurige nazorg van deze vrouwen, de verwerking van de ingreep, zodat ze in hun verdere leven daar geen grote problemen mee krijgen.’
In Nederland helpen abortusklinieken vrouwen die langer dan 22 à 24 weken zwanger zijn niet. Zwangerschappen verder gevorderd dan 24 weken worden in de ziekenhuizen alleen afgebroken als het leven van de vrouw in gevaar is door de zwangerschap of de foetus dood is, niet levensvatbaar of de kwaliteit van zijn leven dermate laag dat het kind na zijn geboorte zal lijden door een ernstige aandoening. De ingreep wordt uitsluitend verricht door gespecialiseerde artsen. Zeeman: ‘Er wordt een multidisciplinair team samengesteld van gynaecologen, neonatologen en deelspecialisten afhankelijk van de aandoening van de foetus, denk aan kenners van de genetica, kindercardiologen, kinderneurologen. De mening van de ouders wordt heel zwaar gewogen en er moet consensus zijn. Zo’n team bestaat vaak uit tientallen specialisten.’
In Boulder beslist dokter Hern in zijn eentje wie een abortus krijgt en wie niet. Volgens Hern gaat het in de meeste gevallen om medische problemen, ernstige misvormingen van de foetus, zoals anencefalie, waarbij de hersenen deels of in hun geheel ontbreken. Of chromosoomafwijkingen, zoals soorten van trisomie 13 en 18, waardoor het kind ernstig is misvormd en meestal binnen enkele weken na de geboorte zal sterven. Het zijn aandoeningen die niet altijd worden ontdekt bij een echo na twintig weken zwangerschap.
Maar dokter Hern helpt ook vrouwen op grond van morele overwegingen. Zoals het meisje van dertien, dat sinds haar achtste was verkracht door haar vader, zwanger was geraakt en pas na 32 weken de moed en de gelegenheid had gehad om zich tot een abortusarts te wenden. In Nederland had zij haar zwangerschap hoogst waarschijnlijk moeten voldragen.

Tiller de babykiller
Anders dan in Nederland is in de VS niet wettelijk vastgelegd wanneer de foetus levensvatbaar is. Amerikaanse pro-life bewegingen als Army of God, Survivors of the Abortion Holocaust en Operation Rescue stellen dat het leven begint zodra eicel en zaadcel bij elkaar zijn gekomen. Wie die goddelijke eenheid schaadt, is een moordenaar, stellen zij. Zelfs als het leven van de zwangere vrouw in gevaar verkeert, of de vrucht zwaar is misvormd en niet levensvatbaar is. Lijden, belangrijk onderdeel van het christendom, is belangrijk en goed voor je, zeggen de fundamentalisten. Zij krijgen daarin steun van de kerken, politici én media. Zoals het goed bekeken, conservatieve Fox TV. Volgens Hern en andere pro-choice aanhangers, zijn organisaties als Fox medeverantwoordelijk voor de moord op George Tiller. Die werd in de weken voor zijn dood door de oerconservatieve presentator Bill O’Reilly steevast ‘George Tiller the Babykiller’ genoemd, zijn foto en die van zijn kliniek werden aldoor uitgezonden, met alle bijbehorende informatie. Ofwel, name & shame, zoals dat heet.
Op hun websites noemen anti-abortusbewegingen de moordenaar van Tiller een ‘Amerikaanse held’. ‘Thank you for stopping babykiller abortionist George Tiller from murdering any more unborn children. De aanslag op Tiller was terecht’, staat in koeienletters op de site van Army of God. Ook andere moordenaars van abortusartsen worden verheerlijkt.
Over Hern staat er: ‘Warren Hern, je bent een van de walgelijkste duivels op aarde, je moet een psychopaat zijn, want jouw werk bestaat uit het vermoorden van baby’s. ZEG DIT GEBED: ‘Lieve Jezus, Ik ben een zondaar en gedoemd tot eeuwig hellevuur vanwege mijn zonden. Ik geloof dat jij aan het kruis stierf om mijn zonden weg te nemen en me naar de hemel te leiden. Jezus, ik smeek je, kom in mijn hart, verlos mij van mijn zonden en geef mij het eeuwige leven.’’
‘Haat zaaien is verboden’, zegt Hern, ‘maar er is een belangenverstrengeling tussen media als Fox News en rechtse politici, meestal Republikeinen, dus dit soort waanzin wordt niet aangepakt. Als die fanatici dit deden in naam van de islam, waren ze allang gearresteerd. Maar omdat ze zeggen dat ze christenen zijn, worden ze niet als extremisten beschouwd. Vrijwel alle moorden door anti-abortusfanaten zijn van tevoren aangekondigd, alle moordenaars hadden een strafblad wegens gewelddadigheden, ze waren bekend bij de politie, maar ze konden hun gang gaan.’

Gevaarlijke symbiose
Volgens Hern is het grootste probleem de symbiose tussen extreem religieus rechts en extreem politiek rechts. ‘De politici gebruiken de fundamentalisten om aan de macht te komen, de fundamentalisten gebruiken de politici om alle Amerikanen hun overtuiging op te leggen. Zonder de hulp van de fundamentalisten hadden Reagan, Bush senior en Bush junior nooit president kunnen worden. Het is een gevaarlijke symbiose.’
De decennialange intimidatie van abortusartsen heeft haar vruchten afgeworpen. Dokter Hern kan geen opvolger vinden, er zijn steeds minder artsen die in abortusklinieken willen werken. ‘Ik ken veel artsen die ermee zijn gestopt, ze konden het geweld en de angst niet meer aan, ze hebben hun klinieken gesloten. Ik neem het ze niet kwalijk, dit werk ruïneert je leven en dat van je familie. Je bent nooit veilig, er is altijd angst. Er zit altijd die vraag in ons achterhoofd: is er een morgen?’

Reageer Stuur door Print

Meer nieuws buitenland

Volgend bericht >

• 15:51 Sarkozy wil oudste kerncentrale openhouden
• 14:50 EU wil drones inzetten
• 14:39 Rechter Garzón 11 jaar geschorst
• 14:24 Tientallen doden door sneeuw in Algerije
• 13:48 Duikers 'redden' teddybeer uit cruiseschip