Selectie van conflictgebieden
Sri Lanka
Wie: Het leger van de Singalese meerderheid en
rebellengroep Tamil Tigers voeren een gewelddadige burgeroorlog.
Wat: Sinds de jaren 70 strijden de rebellen voor een
onafhankelijke staat: Tamil Eelam.
India: Tweehonderdduizend Tamils zijn voor het geweld
gevlucht naar India.
Recent: De strijd is opgelaaid en eist veel
slachtoffers. Er heerst onrust over mogelijke fraude bij de verkiezingen van 11
mei.
Tibet
Wie: Boeddhistische monniken en China.
Wat: Tibetaanse opstand tegen bezetting door Chinese
regering. Sinds 1957 verblijft de regering van Tibet in ballingschap in India.
Schuld: Tibetsympathisanten beweren dat China zich
schuldig maakt aan (culturele) genocide.
Recent: Veel protestacties. Vanwege de Olympische
Spelen in Beijing staat China onder druk.
Afghanistan
Wie: Extreme militante organisaties als al-Qaida en
Taliban tegen de Afghaanse regering van president Hamid Karzai en buitenlandse
troepen.
Wat: Strijd tegen terrorisme na de aanslagen van 11
september.
Nederland: Sinds augustus 2006 zijn 1200 Nederlandse
militairen gelegerd in de provincie Uruzgan. Zestien militairen zijn tot nu toe
omgekomen.
Recent: De zoon van Commandant der Strijdkrachten
Peter van Uhm komt om in april 2008.
Pakistan
Wie: Pakistaanse leger van president Pervez Musharraf
en moslimextremisten verbonden met al-Qaida en Taliban en oppostie.
Wat: Protest van moslims tegen pro-westers beleid van
president Musharraf. De dictator is bondgenoot van de VS.
India: Pakistan strijdt met India om het gezamenlijke
grensgebied Kasjmir.
Recent: Moord op oppositieleidster Benazir Bhutto in
december 2007.
Colombia
Wie: Colombiaanse regering van president Alvaro Uribe
en guerrillagroep FARC.
Wat: Al decennialang woedt er een burgeroorlog. De
FARC is betrokken bij cocaïneproductie en strijdt voor sociaal-economische
hervormingen.
Ontvoering: Toenmalig presidentskandidate Ingrid
Betancourt wordt sinds 2002 gegijzeld door de rebellengroep.
Recent: In mei 2008 levert FARC-kopstuk ‘Karina’ zich
over aan de Colombiaanse regering.
Soedan (Darfur)
Wie: Soedanese regering van president Omar al-Bashir, Arabische
Janjaweed-strijders vs Afrikaanse bevolking van Darfur en rebellengroepen.
Wat: Burgeroorlog sinds 2003. Janjaweed-strijders
verjagen lokale bevolking in westelijke provincie Darfur.
Historisch: Strijd tussen rijker, elitair,
islamitisch noorden en achtergesteld, christelijk zuiden.
Recent: Verrassingsaanval van Afrikaanse rebellen op
hoofdstad Khartoem. Regering Soedan breekt met buurland Tsjaad.
Somalië
Wie: Somalische clans tegen Unie van Islamitische
Rechtbanken tegen overgangsregering en Ethiopië.
Wat: Burgeroorlog sinds 1986. Er vindt een machtstrijd
plaats die gepaard gaat met hongersnood en verschillende afscheidingen. Voor de
kust worden veel schepen gekaapt.
Hulp: Een vredesmissie van de VN werd in 1995
afgebroken vanwege chaos en geweld. Op verzoek van Somalië helpt Ethiopië sinds
2006 het leger.
Recent: Mei 2008: doden bij voedselrellen in
hoofdstad Mogadishu.
Irak
Wie: VS tegen Irak. Soennieten en sjiieten onderling
en tegen buitenlandse troepen en regering Irak.
Wat: In 2003 vallen de VS en het Verenigd Koninkrijk
Irak binnen vanwege vermeende massavernietigingswapens.
Burgeroorlog: Soennieten en sjiieten verzetten zich
met geweld tegen de bezettingsmacht, vooral de VS.
Recent: Volgens de CIA is al-Qaida in Irak verslagen.
Palestina
Wie: Israëlische staat tegen Palestijnen. De
Palestijnse bevrijdingsorganisaties Hamas en PLO onderling.
Wat: Gewelddadige strijd om Palestina. Israël claimt
het grondgebied; de Palestijnen willen eigen staat. De Palestijnen zijn
teruggedrongen in de door Israël bezette gebieden in de Gazastrook en op de
westoever.
VS: De VS steunt het Israëlbeleid in de bezette
gebieden.
Recent: Staat Israël viert zestig jaar
onafhankelijkheid in 2008.
Congo
Wie: Regering van president Laurent-Désiré en later vader
en zoon Kabila tegen rebellengroepen, gesteund door Rwanda en Oeganda.
Wat: Burgeroorlog sinds 1994. Oorzaken zijn etnische
onlusten en een grote stroom vluchtelingen uit buurlanden.
Rwanda: Spanning met Rwanda vanwege Hutu-extremisten
die voor onrust in Oost-Congo zorgen.
Recent: Diplomatieke spanningen tussen oud-kolonisator
België en Congo. De onrust ontstond na de aanhouding van voormalig oppositieleider
Jean-Pierre Bemba door het Internationaal Strafhof.
Tsjetsjenië
Wie: Russische regering, Tsjetsjeense rebellen en
separatisten.
Wat: In 1991 sticht onafhankelijkheidsbeweging CNC de
staat Tsjetsjenië. Sindsdien nieuwe, gewelddadige strijd met Rusland.
Gijzelingen: Tsjetsjeense rebellen gebruiken
gijzelingen als wapen. Zij hielden in 2002 bezoekers van een theater in Moskou
gevangen en in 2004 schoolkinderen in Beslan.
Recent: Mei 2008: Medvedev wordt president van Rusland; Poetin premier. Weinig
kans op vooruitgang in Tsjetsjenië.
Georgië
Wie: Georgië, Georgische paramilitairen tegen
Abchazië, Rusland.
Wat: Conflict over politieke status van Georgische
deelrepubliek Abchazië (en Zuid-Ossetië, Javacheti, Adzjarië) gebieden willen
onafhankelijkheid. Rusland steunt Abchazië.
Verdreven:
Zo’n tweehonderdduizend Georgiërs moesten
het geweld in Abchazië ontvluchten.
Recent: Toename van spanning tussen Rusland en
Georgië; dreiging met militaire actie.
Koerdistan
Wie: Koerden, Turks-Koerdische rebellengroep PKK
tegen Turkije.
Wat: Koerdische gemeenschap, verspreid over Iran,
Irak en Turkije, wil eigen land: Koerdistan. Vooral Turkije houdt dit actief
tegen.
Verdreven: Turkije en Irak hebben duizenden Koerden
vermoord en talloze dorpen weggevaagd.
Recent: Veel geweld tussen Turks leger en
PKK-Koerden.
Birma
Wie: Militair regime Birma en etnische
rebellengroeperingen en boeddhistische monniken.
Wat: Sinds 1990 onderdrukt het militaire regime,
State Law and Order Restoration Council, de Birmese bevolking.
Misdaden: Schending van mensenrechten, waaronder
slavernij, prostitutie, opsluiting journalisten.
Recent: In mei 2008 ontstaat totale chaos na cycloon
Nargis; tienduizenden doden. Het land ging op slot voor buitenlandse hulp, maar
inmiddels worden hulpverleners wel toegelaten.
Filippijnen, Mindanao
eilandengroep
Wie: Islamitische opstandelingen, van het Moro Islamitisch
Bevrijdingsfront (MILF), in het zuiden tegen katholieke meerderheid, leger.
Wat: Verzet van het islamitische zuiden tegen invloed
van de door regering gesteunde katholieken. MLF wil eigen staat. Aanslagen,
gevechten.
Al-Qaida: Broeiplaats voor terroristische
organisaties, gelinkt aan al-Qaida.
Recent: Bomaanslagen. Veel gedode journalisten in 2007.
Baskenland
Wie: Basken en Baskische afscheidingsbeweging ETA
tegen Spanje
Wat: Autonoom Baskenland (Noord-Spanje) wil
onafhankelijk worden van Spanje.
ETA: Na decennia van bomaanslagen kondigde de ETA in
2006 een permanent staakt-het-vuren aan.
Recent: Politieke voorstellen ter bevordering van een
onafhankelijk Baskenland. Spanje blijft tegen. Er zijn bomaanslagen, mogelijk
gepleegd door de ETA.