Door: Dirk Koppes 
Gepubliceerd: maandag 9 februari 2009 23:37
Update: maandag 9 februari 2009 23:34
Hoe een jonge Texaan van zijn debuut over geheugenverlies geen dramatisch huilverhaal maakte.
Af en toe is hij even de draad kwijt. Jaartallen, ideeën, hij tovert ze niet meteen uit zijn hoge hoed. Licht verdwaasd kijkt Stefan Merrill Block om zich heen: hoe is de voormalige bruiloftscameraman in dit chique hotel beland? Voor ik er een vraag over kan stellen, gooit hij snel een koffie naar binnen en prevelt dat hij een ‘giga jetleg’ heeft. En nee, ‘ík ben niet de jongste patiënt met Alzheimer ter wereld. Ik ben wel erfelijk belast, maar nog niet aan de beurt’.
Na vijf minuten is het A-woord al gevallen. Onvermijdelijk in een gesprek met een 26-jarige in Brooklyn wonende Texaan, die met Een geschiedenis van het vergeten een zeer originele en succesvolle roman over geheugenverlies heeft geschreven. Hoofdpersoon is de puber Seth Waller, wiens moeder een zeldzame vroege vorm van de gevreesde ziekte heeft. Eerst denken ze nog aan een depressie, maar als mama met een koffer rottend vlees door de stad dwaalt, is er geen ontkennen meer aan. Aangezien het een genetisch overdraagbare ziekte is, gaat Seth op zoek bij zijn familie, of er nog meer ziektegevallen zijn. Hij twijfelt of hij zichzelf zal laten testen. Een tweede verhaallijn gaat over het land Isidora, een sprookje over mensen zonder herinneringen, die gelukzalig hun dagen doorbrengen.
Puber Seth is verwant met Stefan Merrill Block zelf, die in zijn jeugd met een demente oma te maken had. Aan die tijd bewaart hij vreemd genoeg fijne herinneringen. ‘Bij geheugenverlies denken we direct aan ondraaglijk lijden. Maar als kind heb ik veel plezier gehad met mijn oma. Zij werd steeds kinderlijker, ik groeide op als puber. Op gegeven moment waren we geestelijk even oud. Het was heel leuk om spelletjes met haar te doen of koekjes uit de keuken te jatten. Al had ze die zelf ingekocht: dat was ze al vergeten.’
De kritiek op zijn boek is dan ook dat hij Alzheimer te positief voorstelt. ‘Ik heb geen folder geschreven met propaganda voor Alzheimer. Maar aan dat inktzwarte beeld van A-patiënten hoef ik niet mee te werken. Natuurlijk is het in de eindfase een gruwelijke ziekte, toch hoeft niet al het vergeten rampzalig te zijn. Ik ben pas 26, toch zou ik sommige beelden uit mijn jeugd met liefde eigenhandig uit mijn hersenpan verwijderen.’
In Blocks familie komt dementie vaak voor, ‘dus ik moet me er op instellen dat mijn moeder en ik ook slachtoffers worden. Misschien is dit boek een preventief medicijn om aan dat idee te wennen.’
Foto: Christina Pabst
* Stefan Merrill Block, Een geschiedenis van het vergeten, uitg. Mouria