Door: Arjan Terpstra
Gepubliceerd: dinsdag 5 mei 2009 23:38
Update: dinsdag 5 mei 2009 23:32
Natúúrlijk is John Cho enthousiast over Star Trek. Zo heel erg bekend is de Koreaans-Amerikaanse acteur (American Pie, Ugly Betty) nou ook weer niet, dus een rol in de nieuwe Star Trek-film, The Future Begins, zou zomaar zijn doorbraak kunnen betekenen.
De nieuwe film (vanaf morgen in de bioscoop) laat zien hoe de helden van de klassieke Star Trek televisieserie elkaar ontmoeten. We zien personages als kapitein James T. Kirk, Dr. Spock, Dr. McCoy en Scotty in hun jonge jaren: de iconische rollen uit de late jaren zestig worden vandaag gespeeld door jonge en relatief onbekende acteurs. En dat is nogal een opgave. De drie seizoenen (1966-1969) van de oorspronkelijke serie zijn ontelbare keren herhaald, personages bleven aanwezig in opvolgende series en films. In het geval van Dr. Spock, de Vulcan met puntoren die ook in The Future Begins weer te zien is, betekent dat een filmcarrière van maarliefst 43 jaar, die ook nog eens ingevuld is door één man, Leonard Nemoy.
Ook Cho’s rol van stuurman Sulu wordt al vier decennia gespeeld, door acteur en homorechtenactivist George Takei. Hoe bereid je je voor om zo’n langlopende rol over te nemen? Cho: ‘Ik had werkelijk geen idee. Het is een idiote positie als je erover nadenkt. Je moet voor honderd procent de oude serie eren, en tegelijkertijd voor honderd procent iets nieuws neerzetten. Geen enkel soort voorbereiding had zin: de druk was best groot om het perfect te doen als ‘de nieuwe Sulu’. Eigenlijk is dat pas opgehouden toen George Takei tegen mij grapte dat ik eens aan hem moest denken. Hij zei: ík ben degene die voortaan als ‘de oude Sulu’ door het leven moet. Ontspan een beetje. En toen ging het.’
Bedenker Gene Roddenberry creëerde een utopisch toekomstbeeld dat aan de toenmalige maatschappelijke en internationale situatie in de Verenigde Staten voorbij ging. De bemanning van de U.S.S. Enterprise was daarom niet toevallig samengesteld uit allerlei groepen die eind jaren zestig met elkaar in de clinch lagen. De twee stuurmannen (Chekov en Sulu) waren Russisch (Koude Oorlog) en Japans (opkomende Tijger-economieën). Hoofd communicatie was een zwarte vrouw, luitenant Uhura, gespeeld door Nichelle Nichols. In een tijd van rassenstrijd was dit nogal wat. Martin Luther King verbood Nichols dan ook te stoppen na één seizoen Star Trek. De actrice wilde terug het theater in, maatschappelijke stukken spelen, maar King overtuigde haar dat er op dat moment niets belangrijkers te doen was dan aan boord van het ruimteschip te blijven zitten. Het visioen van een vaartuig waar alle rassen en klassen op samenwerken, op gelijke voet en ieder naar zijn mogelijkheden, was voor King meer waard dan honderd theaterrollen, hoe maatschappelijk relevant ook.
In Aziatisch-Amerikaanse kringen gold hetzelfde, zegt Cho, die in Korea geboren werd. ‘Sulu wordt gezien als de eerste serieuze Aziatisch-Amerikaanse rol, een personage dat buiten de stereotypen viel van kruiperige Chinese koelies, Kungfuspecialisten of knipscherende soldaten. Als er al een Aziatisch type op televisie kwam, werd er een ondoorgrondelijk en ondergeschikt type gespeeld.
En toen kwam Star Trek, en daar zat ineens een Aziatische man aan het stuur van een ruimteschip, een man die op voet van gelijkheid met de rest van de bemanning omging. Een man met on-Aziatische eigenaardigheden: hij hield van schermen nota bene, duelleren op floret in plaats van kungfu of karate. Iedere Aziatische Amerikaan kent de verhalen uit die tijd, waarbij moeder uit de keuken werd geroepen ‘omdat er een Aziaat op tv was’. Dat was al speciaal. Maar dat George Tekei er ook nog iets niet-stereotypisch mee deed, dat was een regelrecht wonder. Mensen waren enorm trots op Sulu, dat ‘een van ons’ de allercoolste baan ter wereld had.
Nieuwe SpielbergAls iemand de titel van Spielbergopvolger verdient, dan is het wel JJ
Abrams (42) . Hij werkt mee aan Armageddon. Internationaal vestigt hij
zijn naam door het creëren van hitseries Lost, Felicity en Alias.
Daarna specialiseert hij zich in het verpakken van oude wijn in
peperdure nieuwe zakken. Abrams redt Tom Cruises filmcarrière met
Mission Impossible III. Dus is hij de juiste man om het ingezakte Star
Trek-imperium nieuw leven in te blazen. Kosten: 100 miljoen euro,
inkomsten workaholic JJ onbekend.
Het begin van een nieuwe toekomst
Na 726 afleveringen van vijf televisieseries en tien films was de
rek er wel een beetje uit bij de Star Trek-crew. De laatste serie
Enterprise flopte en de film Nemesis haalde in 2002 ‘slechts’ 125
miljoen euro binnen. Wonderkind JJ Abrams kreeg de vrije hand om het
opnieuw te proberen. Met The future begins keert hij terug naar de
oorsprong van de serie: hoe heeft de oude crew elkaar leren kennen? Dus
ontmoeten we captain Kirk als rebelse tiener, die een James Dean-look
cultiveert en dezelfde zelfvernietigingsdrang etaleert. Hij botst
direct met halfbloed-Vulcan Spock, zijn arrogante hyperintelligente
tegenpool.
Het illustere tweetal leert elkaar respecteren, na eerst de nodige
Romulans te hebben vernietigd. Mannen met mascara, afgeschoren
wenkbrauwen en leren jassen, dat moeten wel enge boeven zijn. De aarde
is weer gered en de crew kan vrolijk multiculti rondhuppelen in net te
strak gesneden jaren-zestig-coltruitjes. Maar wat moeten ze met die
retrolaserpistolen? Na 3 Terminators kun je daar echt niet mee aankomen
in het jaar 2266. (sterrendatum 1513).