Door: Dirk Koppes 
Gepubliceerd: dinsdag 10 augustus 2010 23:00
Update: donderdag 26 augustus 2010 14:02
Zonder e-books sterven Hollandse uitgevers uit als dinosauriërs.
Een praktijkvoorbeeld. Op 6 september maakt boekhandel Selexyz de winnaar bekend van de Debuutprijs 2010. Michiel Klein Nulent, Anke Scheeren, Franca Treur, Joost Vandecasteele of Ivo Victoria sleept 10.000 euro in de wacht. Leuk, zo’n voorselectie van frisfruitig literair talent: ik besluit de vijf debuten te lezen op mijn nieuwe eBook Reader.

Merijn Beeldverteller
Kijk, da’s nou handig: Selexyz heeft een gelijknamige website waarop ze e-books verkopen. Al snel volgt mijn eerste digidesillussie. Geen enkele genomineerde is op de site verkrijgbaar! Even verder zoeken. Bij de gespecialiseerde website ebook.nl vind ik Victoria’s roman Hoe ik nimmer de ronde van Frankrijk voor min-twaalfjarigen won, naast die van Michiel Klein Nulent en van Franca Treur. Maar bol.com, de grootste speler op de markt, heeft alleen Treur in huis. Sowieso maakt het digitale assortiment van bol.com weinig indruk met 3.775 digitale titels versus 348.123 papieren. Ook kwalitatief doet het aanbod eerder aan een troosteloze woestenij dan aan een inspirerende literaire oase denken.
Vanzelfsprekend heeft elke boekhandel bestsellerauteurs Stieg Larsson en Herman Koch nodig om aan zijn omzet te komen, maar dat is nog geen excuus om digitaal nog minder titels in huis te hebben dan een willekeurig Ako-filiaal. De kracht van webwinkels zit in het brede aanbod.
In de eerste vier maanden van 2010 werden in Nederland 100.000 e-books en 23.000 Readers verkocht. Lijkt veel, maar het is een druppel vergeleken met de zee van 14,5 miljoen verkochte papieren boeken. Eerlijk is eerlijk, het grootste probleem zit niet bij de webwinkels maar bij de Nederlandse uitgeverijen. Die blijven als angstige kippen op hun gouden eieren zitten. Zowel nieuwe titels van bestsellerauteurs als hun backlist ontbreken in e-book-formaat.
Het excuus dat de contracten van auteurs moeten worden aangepast aan de digitale ontwikkelingen gaat niet meer op. Waar een wil is, is een weg. En de schrijvers willen wel, schreven onder anderen Adriaan van Dis, Geert Mak en Tommy Wieringa vorige week in een gezamenlijk opiniestuk in Het Financieele Dagblad. Als de financiële verdeelsleutel maar wordt aangepast: minder voor boekhandel en uitgever, meer voor de auteur. De door de vaste boekenprijs verwende uitgeefwereld zal door de zure appel heen moeten bijten en met een kleiner winstaandeel genoegen moeten nemen. Dan komen de Makjes en Wieringa’s vanzelf over de brug. Digitaal moet sowieso de vaste boekenprijs worden losgelaten. Kijk naar Amerika: nieuwe titels voor het volle tarief, waarna de prijs steeds verder kan zakken naar gelang de vraag inzakt.
Een ander motief voor passiviteit bij uitgeverijen is angst voor piraterij. E-books zouden te makkelijk illegaal gekopieerd kunnen worden en doorverkocht via marktplaats.nl. Daarbij wordt verwezen naar de muziekindustrie. Die vlieger gaat niet op: in plaats van complete cd’s is het via internet aantrekkelijk losse songs te kopen. Maar niemand zal losse hoofdstukken van een boek aanschaffen, men wil het geheel lezen. Lenen aan derden gebeurt niet alleen digitaal, ook bij papieren boeken. Het succes van Apple’s iTunes Store bewijst dat mensen bereid zijn eerlijk te betalen voor digitale producten.
Als lezer met een brede interesse in actuele literatuur is er voor mij op dit moment geen enkele reden om mijn eBook Reader op te pakken. Als de Nederlandse dinosauriërs in de Amsterdamse grachtengordel blijven stilzitten tot de digitale regenbui voorbijgaat, zullen ze daardoor uitsterven. Een kaalslag waar geen enkele lezer iets mee opschiet.
Reageer
Door:
AnjaR, 11 aug 2010 20:40
Argh, Vreselijk, waarom alles digitaal?
Gaat iets kapot, en je kan niks meer. Met een echt boek kan je lekker weg kruipen, is veel gezelliger, dan met een schermpje voor je neus. plus, dat leest gewoon niet. Denk aan je laptop, in het donker/schermer. het gaat pijn doen aan je ogen om dat het scherm fel is. met zo'n e-reader, gebeurd het zelfde.
Wat is er mis met een echt boek?
Sorry maar ik ga echt naar zo'n e- book.
Ik zou het neuzen in de bibliotheek, de winkels missen. de geur, het gerisel van het papier.
Laten we het alsjeblief zo houden, zo als het nu is