Door: Jan-Hein Strop 
Gepubliceerd: donderdag 14 augustus 2008 23:45
Update: vrijdag 15 augustus 2008 00:04
Nee, het is officieel nog geen recessie, maar de Nederlandse economie koelt wel flink af. Om ons heen gaat het echter nog slechter.
Om het in voetbaltermen uit te drukken: de Nederlandse economie heeft in het tweede kwartaal de nul gehouden. Voor het eerst in drie jaar is er weer sprake van stagnatie, zo meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) gisteren.
Leuk is dat niet, maar daarmee verslaat Nederland wel het gemiddelde van de Eurozone. De vijftien landen in het gebied lieten in het tweede kwartaal een krimp zien van 0,2 procent, vergeleken met het voorgaande kwartaal. Het is voor het eerst dat de economie van het Eurogebied krimpt, sinds de oprichting ervan in 1999, maakte het Europees statistisch bureau Eurostat donderdag bekend.
Duitsland
Het ergst eraan toe is Europa’s grootste economie en Nederlands grootste handelspartner Duitsland, dat een half procent moest toegeven. Dat plus de dure euro verklaren dat de Nederlandse exportgroei verder is afgenomen. Naast Duitsland lopen ook Frankrijk en Italië kans op een recessie met hun cijfers onder de nul. Nog zo’n kwartaal en er is officieel sprake van een recessie.
Tegen de verwachting in doet Europa het slechter dan de VS, waar nog sprake is van lichte groei. Toen de kredietcrisis losbarstte riepen veel optimisten dat Europa de dans wel zou ontspringen, omdat Azië er als groeimotor is bijgekomen. Deze veronderstelling kan inmiddels naar de prullenbak worden verwezen.
Vertrouwen
Oorzaken van de malaise zijn onder andere de afzwakkende wereldhandel, de kredietcrisis en de hoog opgelopen olie- en voedselprijzen. Vooral de prijsstijging heeft een sterk negatief effect gehad op het consumentenvertrouwen, dat in de maand juli is ingestort. Huishoudens houden daarom de hand op de knip, vooral bij de aankoop van duurzame goederen. Producenten en zakelijke dienstverleners zijn veel minder negatief over de economische ontwikkelingen, maar ook daar is een daling van vertrouwen zichtbaar.
Vertrouwen zit zoals bekend tussen de oren. Daarom is het goed in herinnering te roepen dat Nederland beter presteert dan de rest van de eurozone, de inflatie hier het laagst is en de arbeidsmarkt nog altijd draait op hoge toeren. Het aantal vacatures is weliswaar licht gedaald, de vacaturegraad (aantal vacatures per 1.000 banen) bevindt zich nog altijd op recordhoogte. In het tweede kwartaal waren er 164.000 banen meer dan een jaar geleden.
Andere redenen voor optimisme zijn de recent snel afgenomen prijs van olie en voedsel en de waardedaling van de euro. Dat laatste is voor de export naar niet-EU-landen heel prettig.