Door: Eveline Domevscek 
Gepubliceerd: zondag 7 februari 2010 22:24
Update: maandag 8 februari 2010 06:35
Commerciële bedrijven deden het al, maar door de crisis doet nu ook de overheid het: werven via je eigen personeel. Het is nog goedkoop ook.
Heeft u er schoon genoeg van om – zonder succes – de zoveelste standaardsollicitatiebrief aan te passen of dagelijks alle denkbare vacaturebanken af te struinen? Dan doet u er goed aan uw vrienden eens flink in de watten te leggen, uw vage kennissen te promoveren tot goede bekenden en uw familiebanden aan te halen als nooit tevoren. Maar dan moeten die vrienden/ kennissen/ familieleden wél werken. Want bedrijven mogen dan ook dit jaar doorgaan met het ontslaan, tegelijkertijd blijft een groot aantal ook nieuw personeel werven. Volgens onderzoeksbureau Towers Watson is zelfs meer dan 82 procent van alle Europese ondernemingen van plan in 2010 nieuwe mensen aan te nemen.
Al mag dit allemaal niet te veel kosten, het blijft natuurlijk nog crisis. Voor het huidige personeelsbestand daarom de schone taak om die nieuwe collega te vinden. Thomas Mulder, hr-directeur van consultancybureau Accenture, die al langer aan werven via collega’s doet, noemt het een ‘bijzonder effectief middel’.
‘Medewerkers kunnen kandidaten aandragen, zowel voor concrete vacatures als voor een open sollicitatie. Als hun kandidaat wordt uitgenodigd voor de eerste selectieronde, dan krijgt de medewerker al een kleine bonus. Wordt de kandidaat aangenomen en is het aanbod voor deze functie schaars, dan kan de bonus oplopen tot 4.000 euro’, zegt Mulder.
Dit bedrag is nog altijd minder dan de helft van het bedrag dat het gemiddelde externe wervingsbureau per aangenomen kandidaat vraagt. En dat uitgespaarde geld is mooi meegenomen in de crisis.
Pluim
Ook overheidsinstellingen beginnen deze manier van werven steeds vaker te gebruiken. Zo heeft de gemeente Lansingerland naast een nieuwe wervingswebsite ook pas geleden een bonus ingesteld voor het aandragen van geschikte kandidaten. Ook de provincie Drenthe ziet het als ‘een manier om te anticiperen op de toekomst’, de sterk vergrijsde toekomst welteverstaan. ‘Hierdoor hebben we ons arbeidsmarktbeleid moeten aanpassen. En daarom moeten, zoals wij het omschrijven, onze medewerkers medewervers worden’, zegt woordvoerder Andrea van den Boogaart. Medewerkers van de gemeente Amersfoort die met dat geweldige nichtje of die succesvolle buurman op de proppen komen, verdienen hiervoor ‘een pluim’, zegt hoofd p&o Anneke de Graaf. Oftewel 100 euro.
‘Je moet natuurlijk voorkomen dat geldgedreven medewerkers zoveel mogelijk bekenden aandragen, zonder daarbij na te denken of deze mensen wel in het bedrijf passen’, betoogt consultant Folkert van den Beld.
‘Er zijn bedrijven die niet een bonus maar een cadeau geven. Een weekendje weg of een gratis parkeerplek bijvoorbeeld. Het is daarbij wel slim om dat cadeau na verloop van tijd te wisselen. Je moet voorkomen dat medewerkers niet meer weten wat ze met hun zoveelste iPod of flatscreen aanmoeten.’
Van den Beld heeft zoveel vertrouwen in het via-via-werven – in wervingstaal referral recruitment – dat hij zich samen met collega Joan van Breukelen bij TalentTracker heeft aangesloten. Dit bedrijf verkoopt een internetapplicatie waarmee werkgevers aan hun medewerkers laten weten welke vacatures er zijn en wie hiervoor worden gezocht. Als een medewerker iemand op het oog heeft, stuurt hij een mailtje met een link naar de vacature. Als de gemailde vriend(in) of kennis reageert op de vacature, kan hij of zij online de status van de sollicitatie volgen. Evenals de werknemer.
Dat bedrijven op deze manier waardevollere reacties krijgen, wordt door onderzoek gestaafd. Medewerkers die door collega’s zijn binnengehaald zouden beter zijn en langer blijven zitten, omdat ze beter weten hoe er wordt gewerkt en wat er van hen wordt verwacht.
Nederlanders kunnen wel nog wat leren van Amerikanen als het aankomt op het aanprijzen van hun bedrijf bij vrienden. Van Breukelen: ‘Veel bedrijven zijn hier na vele fusies ontstaan. Dan is het heel moeilijk om te omschrijven bij wat voor bedrijf je nu precies werkt.’