Door: Eveline Domevscek 
Gepubliceerd: zondag 9 mei 2010 22:48
Update: zondag 9 mei 2010 22:48
Het UWV heeft uit geldnood de stekker uit vele
reïntegratietrajecten getrokken. Hierdoor hebben werklozen het zwaar te
verduren.
Achteroverleunend en schouderophalend. Zo omschrijft
de werkloze Gerard (50) de houding van het UWV Werkbedrijf. ‘Mijn
werkcoach zei letterlijk: ‘Oh, je hebt nog een WW-uitkering tot december
2011, geniet maar even lekker van je vrije tijd.’ Terwijl ik daar nou
niet bepaald op zat te wachten.’ Des te blijer was Gerard, die niet met
zijn achternaam in de krant wil, dan ook toen hij hoorde dat hij in
aanmerking kwam voor een zogenoemd IRO-traject (een individuele
re-integratieovereenkomst). Maar helaas, toen klopte het UWV bij zijn
re-integratiebureau aan met de mededeling: het geld is op. Cliënten
zoals Gerard, die nog niet met hun re-integratietraject zijn begonnen,
hebben pech. Er is geen geld meer voor begeleiding.
De uitkeringsinstantie is in 2010 veel sneller door
de beschikbare 126 miljoen euro heen dan een jaar eerder. Zo snel zelfs
dat in maart nog maar een kwart van dit bedrag over was. Ondanks de 35
miljoen euro die minister Donner van Sociale Zaken vervolgens voor het
UWV uittrok, kondigde de uitkeringsinstantie aan minder gebruik te maken
van externe reïntegratiebureaus en ook geen re-integratietrajecten meer
aan te bieden aan mensen die minder dan een jaar werkloos zijn. Volgens
het UWV kan met het beschikbare geld nu nog maar voor een op de negen
langdurig werklozen reïntegratieondersteuning worden ingekocht. ‘Ook
worden bureaus nu onder druk gezet om de eerder afgesproken tarieven te
verlagen’, zegt Otto Genee, directeur van brancheorganisatie Nobol.
‘Nee, ik kan niet zeggen dat zij zich als contractpartner nu netjes
gedragen.’
Berusten
Ook Marius Winter, directeur van Next Job
Outplacement, kreeg recentelijk te horen dat hij geen IRO-trajecten –
specifieke bemiddelingsprojecten voor werklozen waarvan wordt verwacht
dat zij zonder hulp moeilijk aan een baan komen – meer mag doen. Winter,
die 20 procent van zijn opdrachten van het UWV krijgt, denkt niet dat
met deze bezuinigingsmaatregelen geld wordt bespaard. ‘In plaats van
werklozen te bemiddelen die een half jaar zonder werk zitten, mogen we
nu alleen degenen helpen die langer dan een jaar in de WW zitten.
Terwijl bekend is dat de grootste kans op een nieuwe baan binnen een
half jaar is. Werkgevers geven namelijk de voorkeur aan iemand die nog
niet zo lang thuis zit.’ Bovendien, hoe langer mensen in de WW zitten,
hoe meer ze hierin berusten en hoe passiever ze worden, voegt Bernard
Bullens van outplacementbureau Thaeles toe. ‘Je kunt beter mensen
begeleiden die met ontslag worden bedreigd maar nog niet daadwerkelijk
zijn ontslagen. Die zijn stervensactief. Hoe langer iemand thuis zit,
hoe moeilijker iemand te bemiddelen is.’
Ook volgens Bullens gaat dit het UWV – en de overheid
– uiteindelijk alleen nog maar meer geld kosten. ‘Het gevolg is dat
mensen er nu langer over gaan doen om een baan te vinden en dus langer
in de WW zitten. Al die langdurige WW’ers gaan een aanslag vormen op
overheidsgeld. Dat bedrag gaat in het niet vallen bij de 50 miljoen euro
overschrijding waar het UWV zich nu op blind staart.’
Bovendien vreest Bullens – die voor tien procent
afhankelijk is van het UWV – voor bureaus die bijna al hun opdrachten
van de uitkeringsinstantie krijgen. ‘Ik hoor nu al regelmatig van
bureaus dat zij mensen gaan ontslaan. Het UWV zorgt zo indirect dus voor
meer werklozen.’
Voor Huib Moerman van ICT-re-integratiebureau
Reoplus-ICT ziet de toekomst er ook niet rooskleurig uit. Vorig jaar
bemiddelde hij 165 ‘IRO-mensen’ naar nieuw werk. Twee weken geleden
hoorde hij dat hij geen nieuwe kandidaten van het UWV krijgt. ‘Het UWV
wil nu zelf meer mensen gaan helpen, maar ze konden de grote stroom
werklozen eerst al niet aan. Cliënten pech, wij pech.’
Zoveel pech dat Moerman naarstig op zoek is naar
oplossingen om zijn hoofd boven water te houden als hij straks niet meer
kan rondkomen van de inkomsten uit eerdere trajecten. ‘Tuurlijk denk je
dan wel eens aan het ontslaan van eigen personeel, maar dat wil ik niet
doen. Wel vrees ik dat we commerciëler moeten gaan werken. Dus alleen
nog maar de beste – en dus makkelijk bemiddelbare – werklozen helpen in
plaats van degenen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt. Triest
hè?’ zegt Moerman zuchtend.