Door: Martijn Arets 
Gepubliceerd: zondag 5 september 2010 21:42
Update: zondag 5 september 2010 22:35
Johan Wahlbäck, de man achter de Kronan-fiets, verloor door een sluwe investeerder zijn bedrijf. Nu gaat hij de stad in met het merk Urbanista.
Martijn Arets reist in een VW-bus van Camper Experience door Europa op zoek naar de oorsprong van aansprekende merken. Elke week doet hij in De Persverslag.Begin 2000 was daar opeens de populaire Zweedse oerfiets Kronan die het straatbeeld van de grote steden domineerde. Een paar jaar later rommelde het achter de schermen van het bedrijf en verdween het merk van het toneel. Nu lanceert Kronan-oprichter Johan Wahlbäck (40) een nieuw merk: Urbanista. In Stockholm sprak ik hem over zijn ervaringen en dromen.
‘Toen ik na mijn militaire dienst ging studeren kocht ik een oude fiets van het leger. Mijn vrienden reageerden positief op mijn fiets en dat bracht mij op een idee. Ik belde het lokale regiment en wat bleek: daar zaten ze met 200 van deze fietsen in hun maag. Ik besloot de gok te wagen en kocht de hele partij op. Met een lokaal pompstation maakte ik een deal: in ruil voor een fiets mocht ik hun schuur voor een week lenen. Na twee dagen waren alle fietsen verkocht.’
Verliefd
‘Vervolgens begon ik contacten binnen het leger te leggen en binnen twee jaar had ik 15.000 fietsen opgekocht én verkocht aan studenten in heel Zweden. In deze periode werd ik verliefd op deze fiets. Ik had daarvoor eigenlijk nooit gefietst, maar ontdekte dat het een snel en gezond vervoersmiddel was. Wat mij het meest in de fiets aansprak was de eenvoud, de betrouwbaarheid en de kwaliteit. Functioneel en good looking. En daarbuiten was het een goedkope fiets. Het succes smaakte naar meer.
Van het legermuseum kreeg ik de originele bouwtekeningen van de fiets. Samen met een vriend, die meer verstand had van techniek, vonden we een fabriek in Taiwan die de fiets wilde produceren. Dat ging niet zonder slag of stoot: veel fabrieken namen ons niet serieus toen we met tekeningen van een model uit 1939 aankwamen.
Door de fiets alleen via mailorder en online aan te bieden haalde ik in één klap de verkoopprijs met 50 procent omlaag. Zo was ik mijn concurrenten gelijk een flinke stap voor. In zes jaar tijd verkochten we 150.000 Kronan-fietsen, voornamelijk in Zweden, Denemarken en Nederland.
Mijn droom was om onder de vlag van Kronan meer producten op de markt te brengen, dus bracht ik een investeerder in voor het nodige kapitaal. Dit was mijn grootste fout ooit. Hij bleek een wolf in schaapskleren en al snel ging hij als een tiran door het bedrijf. Ik stond machteloos aan de zijlijn. Uiteindelijk gooide ik de handdoek in de ring en verkocht ik ook mijn laatste aandelen aan hem.’
Boodschappentrolley
‘Uiteindelijk heb ik in 2009 samen met een aantal partners het merk Urbanista opgezet. Met Urbanista wil ik producten uitbrengen die het leven van stadsmensen makkelijker en leuker maken. Om te beginnen brengen we dit seizoen de Urbanista vouwfiets, boodschappentrolley en hoofdtelefoon uit. Door het karakter van het merk zijn de mogelijkheden eindeloos; van vakantie tot mobiele telefoons. Dat geeft mij de ruimte om de komende jaren oneindig veel nieuwe producten op de markt te brengen. Onder de vlag van Kronan had dat nooit gekund, de fiets bepaalde te veel het beeld van het merk. Achteraf gezien mag ik dus niet klagen dat het zo is gelopen.’
Facts
- Johan was 26 toen hij met Kronan begon.
- Kronan verwijst direct naar het Zweedse leger, ‘de Kroon’.
- Het originele ontwerp van Kronan stamt uit 1939.
- Met het label ‘made on earth’ wil Urbanista uitdragen dat het een grenzeloos merk is.
- In september 2010 wordt Urbanista in Nederland gelanceerd.