Door: Edward Deiters 
Gepubliceerd: woensdag 28 december 2011 22:41
Update: donderdag 29 december 2011 06:18
Terwijl piloten lekker met hun iPad in de cockpit zitten, moeten passagiers hun gadgets nog steeds uitzetten. Niet voor niets, zo blijkt.
Begin deze maand verwijderde American Airlines vlak voor het opstijgen Hollywood-acteur Alec Baldwin uit een vliegtuig. Ondanks vijf verzoeken had hij geweigerd zijn mobieltje uit te zetten. ‘Hij werd agressief en begon te schelden’, aldus een stewardess tegen de New York Post. ‘Ineens sprong hij op, rende naar het toilet en begon daar gillend op de wand te beuken. Het was onveilig om hem mee te nemen, dus we hebben hem eruitgezet.’ Volgens medepassagiers zat Baldwin te bellen. Zelf verklaarde de acteur later dat hij het spelletje Words with Friends had zitten spelen.
Baldwin is geen uitzondering. Volgens de krant USA Today hebben Amerikaanse vliegtuigmaatschappijen steeds vaker problemen met gadgetverslaafde passagiers die weigeren tijdens het opstijgen en landen hun elektronica uit te zetten.
Toegegeven, nu zelfs piloten, onder wie die van KLM, met een iPad vol vluchtinformatie achter de stuurknuppel zitten, lijken de regels nogal achterhaald. Daarbij komt dat er nog nooit is bewezen dat een vliegtuig neerstortte door een bellende, laptoppende of iPaddende passagier.
Toch bestaan er wel degelijk risico’s. USA Today bestudeerde talloze onderzoeken van zowel stralings- en luchtvaartexperts als vliegtuigfabrikanten en ambtenaren. Ze concluderen allemaal hetzelfde: meegebrachte elektronica kan de systemen storen. Uit de NASA-database voor luchtvaartincidenten blijkt hetzelfde: tussen januari 2001 en december 2011 waren er 32 incidenten met elektromagnetische interferentie door consumentenelektronica. Zo meldde een piloot van Canadair tijdens het opstijgen problemen met zijn kompas. Pas toen een passagier zijn iPhone helemaal uitzette, werkte het ding weer normaal.
Ruis
Of die vlucht vanaf Charlotte-Douglas Airport in North Carolina, waar de piloten zo’n harde ruis op de radio hoorden dat ze tijdens het opstijgen de verkeerstoren amper konden verstaan. Nadat de captain alle passagiers had gevraagd hun elektronica uit te zetten, verdween het geruis vrijwel meteen.
En dan waren er nog de piloten van een verkeersvliegtuig die de waarschuwingslampjes zagen aanspringen van het systeem dat waarschuwt voor een botsing. Ze maakten een noodklim naar een andere hoogte waarop de verkeersleiding ze mededeelde dat er geen enkel ander vliegtuig in de buurt was. Even later meldde een van de stewardessen dat ze een vrouw had betrapt die mobiel met haar dochter zat te bellen.
Huisregels
Onlangs maakte ook KLM bekend een test te doen met vijftig piloten en pursers die iPads gebruiken. Kan dat dan wel? ‘Ook zij schakelen deze uit voorzorg uit tijdens het opstijgen en landen’, zegt KLM-woordvoerster Astrid de Craen. ‘Eenmaal in de lucht worden ze op vliegtuigmodus gezet.’ Ook van passagiers wordt bij KLM geëist dat ze aan het begin en eind van de vlucht hun apparaten volledig uitschakelen. ‘Als mensen zich niet aan die huisregel houden dan treden we op’, zegt De Craen.
Het probleem blijft dat veel mensen niet weten hoe de vliegtuigmodus werkt of de orders van het cabinepersoneel simpelweg negeren. USA Today ondervroeg 133 frequent flyers, van wie meer dan de helft meldde dat ze op iedere vlucht wel mensen zagen die tijdens opstijgen en landen zitten te bellen of sms’en. Vaak gebruikte tactiek: oortje in en de telefoon onder de deken.