Door: Tisha Eetgerink
Gepubliceerd: donderdag 17 november 2011 23:48
Update: dinsdag 22 november 2011 11:42
Voor het eerst wordt het verhaal uitgevoerd waar het is geboren: in Salzburg. Dankzij musical en expositie sluit een nieuwe generatie Oostenrijkers alsnog de Von Trapps in de armen.
Nazi-soldaten blokkeren de zaaldeuren in het Landestheater en het publiek schuift ongemakkelijk op en neer in het rode pluche. Uit de luidsprekers klinkt een speech van Hitler en op het doek prijkt een reusachtig hakenkruis. Voor niemand prettig maar voor Oostenrijkers al helemaal niet. Een paar minuten eerder was het nog zo gezellig bij The Sound of Musicmet die gouvernante en haar rits zingende koters en nu worden ze keihard met de neus in de geschiedenisboeken geduwd. Hoofdstuk Tweede Wereldoorlog, paragraaf Anschluss rauw op hun dak. Ze hadden vast die abri om de hoek van het theater niet gezien, waar een lolbroek met viltstift een bekend snorretje heeft getekend bij hoofdrolspeler Uwe Kröger.
Sinds deze maand draait de musical over de Von Trapp-familie in Salzburg. En dat is een ding. Wij mogen hier dan allemaal zijn opgegroeid met The Sound of Music, gezellig met Kerst rond de buis, maar de bevolking van de stad waar het verhaal zich afspeelt aan de vooravond van WOII, heeft nauwelijks gehoord van Maria de gitaarspelende non die verliefd wordt op de strenge kapitein met zeven kinderen. De vijf Oscars winnende Hollywoodfilm uit 1965 (gebaseerd op een waargebeurd verhaal!) was voor Oostenrijkse begrippen te zwart-wit, te goed-slecht en is dus nooit zo omarmd als bij ons. Het heeft 52 jaar geduurd voor The Sound of Music terugkeert naar waar-ie begon.
Nederlandse Maria
Voor de Nederlandse Wietske van Tongeren (30), die Maria speelt, was het even wennen om de liedjes in het Duits te zingen. Zo werd ‘the hills are alive with the sound of music’ ineens ‘wie süß ist der Klang der Musik der Berge’. ‘Als kind heb ik de film eindeloos gekeken en zong ik mee samen met mijn moeder. In Nederland is het echt een familieding waar je een warm, positief gevoel van krijgt. Voor mij ademt de hele stad The Sound of Music maar voor Oostenrijkers helemáál niet. Toen ik mijn vriend, ook Oostenrijker, vertelde dat ik de hoofdrol had gekregen, vroeg hij doodleuk: ‘O mag je dan veel zingen?’ Nee ik had niet verwacht dat het zo’n groot ding zou zijn. Ik hoop dat we een beetje bij kunnen dragen aan een nieuwe, opener generatie.’
Geïnspireerd door de Hollywoodfilm met Julie Andrews en Christopher Plummer komen jaarlijks zo’n 300.000 toeristen naar Salzburg. Ze pikken meteen het geboortehuis van Mozart mee of een stuk chocotaart in Hotel Sacher (destijds zeer populair bij de kleine Gretl), maar hoofddoel is rondjes draaien in de wei, net als Liesl een kus krijgen in het glazen tuinpaviljoen of de brede stenen trap in de Mirabell tuinen op en af do-re-mi’en.
En die Salzburgers maar gek kijken... Edelweiss is niet meer dan een zeldzaam bergbloempje, buitenlandse toeristen verheffen het nummer praktisch tot volkslied.
Voor Sound of Music-fans is het nu de tijd om naar Salzburg te gaan. Niet alleen kun je naar de musical en een tour maken langs alle filmsites zoals Schloss Leopoldskron, voor het eerst lijkt de lokale bevolking open te staan voor het verhaal van de zingende familie. Wat tot nu vanuit schaamte en ongemak potdicht zat, bloeit open als de alpenwei in het voorjaar.
Expositie
In het Salzburg Museum opent deze maand een grote expositie, gewijd aan de échte Von Trapp-familie, die vlak voor WOII al naar Amerika emigreerde en daar zingend geld verdiende. Een kleinzoon van Maria runt er nu een ranch waar je kunt logeren. Op de expositie zijn veel leuke feitjes te vinden. Zo lag achter de berg waar de filmfamilie over vluchtte helemaal geen Zwitserland. Sterker, als ze door waren gelopen kwamen ze regelrecht bij Hitlers Adelaarsnest. Ja, had je daar maar eens uitgezongen.