Door: Redactie wetenschap
Gepubliceerd: maandag 15 februari 2010 22:01
Update: maandag 15 februari 2010 22:09
Om de voedselbehoefte van komende generaties te bevredigen, moet het taboe op biotechnologie in de landbouw verdwijnen.
Het wordt hoog tijd dat de wereld eens diep gaat nadenken over wat ‘duurzame landbouw’ betekent. Dat schrijven enkele tientallen vooraanstaande klimaatdeskundigen en landbouwkundigen deze week in het tijdschrift Science. Duurzaam betekent milieu- en mensvriendelijk, zeker, maar ook het vermijden van hongersnood en armoede, die, zoals bekend, catastrofale gevolgen kunnen hebben voor de nu al schaarse natuurlijke hulpbronnen.
De verwachtingen zijn dat tegen het jaar 2100 rond de drie miljard (van de negen miljard) mensen rond de evenaar zullen wonen – en ook dat als het broeikaseffect doorzet de opbrengst van de gewassen daar dramatisch zal dalen.
Nog niet begrepen
Hoofdauteur is Nina Federoff, hoogleraar biologie en wetenschappelijk adviseur van de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, Hillary Clinton. De oproep is het resultaat van een bijeenkomst georganiseerd op het State Department, vorig jaar september. Federoff vreest dat ‘we nog steeds niet goed begrepen hebben wat er allemaal nodig is om een groeiende wereldbevolking te voeden op een steeds warmer wordende planeet.’
Volgens co-auteur (en klimatoloog) David Battisti vraagt de bevolkingsgroei in de tropen om een verdubbeling van de opbrengsten, maar moeten we rekening houden met ‘een afname van de opbrengst van rond de 25 procent in de komende vijftig jaar, zeg maar van Zuid-Europa tot Zuid-Afrika.’ Die daling wordt veroorzaakt door droogte en doordat de fotosynthese bij hogere temperaturen minder efficiënt verloopt.
Battisti pleit voor een soort herhaling van de ‘Groene Revolutie’ van de jaren tachtig/negentig, toen de wereldvoedselproductie gedurende twintig jaar steeg met 2 procent per jaar, dankzij kunstmest, irrigatie en verbeterde gewassen. De Groene Revolutie heeft veel milieuschade aangericht; dat moeten we de komende decennia vermijden. ‘Wat we nodig hebben zijn groeicijfers vergelijkbaar met het hoogtepunt van de Groene Revolutie, maar dan gedurende veertig jaar en terwijl de aarde warmer wordt.’
Deze uitdaging vraagt om een radicale verandering van onze visie op duurzame productie. En daarbij roepen de auteurs de regeringen op deze planeet op om ‘voorbij te gaan aan populaire vooroordelen tegen het gebruik van biotechnologie in de landbouw’, en onderzoek te stimuleren naar genetisch gemodificeerde gewassen die de hitte kunnen verdragen. Maar Battisti is geen voorstander van simpelweg alle ruimte bieden aan agrogiganten, zoals Monsanto die de biotechnologie momenteel in hun greep houden: ‘Er moet creatief worden nagedacht, om biotechnologie en landbouw samen te brengen, en om commercieel en publiek gefinancierd onderzoek beter op elkaar af te stemmen. Het gaat ons om voedselproductie op lange termijn, rekening houdend met sociale gevolgen en de impact op onze planeet.’