Door: Redactie wetenschap
Gepubliceerd: maandag 1 maart 2010 23:07
Update: maandag 1 maart 2010 23:07
Je zou er moe van worden: de biologische oorzaak van chronische vermoeidheid die leek gevonden, is in Nijmegen onderuitgehaald.
De diagnose is lang zo populair niet meer als
twintig jaar geleden, maar het raadsel blijft: wat veroorzaakt het
chronisch vermoeidheidssyndroom? Psychologen zoeken het graag ‘tussen
de oren’, maar veel andere deskundigen (en ook veel lijders aan CVS)
blijven ervan overtuigd dat er een biologische oorzaak voor moet
bestaan. Vele jaren lang is daar uitgebreid naar gezocht, ook door de
onderzoeksgroep van viroloog Frank van Kuppersveld en internist Jos van
der Meer van het Universitair Medisch Centrum St Radboud in Nijmegen.
Regelmatig wezen onderzoekers een mogelijke boosdoener aan, meestal een
virus, maar vervolgonderzoek maakte aan dat vermoeden al snel weer een
eind. Het grote probleem is dat een mens vele virussen meedraagt, zodat
het bewijs voor een mogelijk verband meestal van statistische aard is.
En statistieken kunnen snel bedriegen. In oktober leek er sprake van
een doorbraak. Een groep Amerikaanse onderzoekers onder leiding van
viroloog Vincent Lombardi schreef in het gerenommeerde tijdschrift
Sciencedat het zogenoemde XMRV-retrovirus, dat al medeverantwoordelijk
wordt geacht voor prostaatkanker, mogelijk betrokken is bij CVS. Van
der Meer had zijn twijfels, en besloot om Lombardi’s onderzoek te
herhalen met een goed gedefinieerde groep CVS-patiënten en een
controlegroep die (afgezien van de CVS) volledig overeenkwam met de
eerste groep.
Je zou er moe van worden: de biologische oorzaak van chronische vermoeidheid die leek gevonden, is in Nijmegen onderuitgehaald.
De diagnose is lang zo populair niet meer als
twintig jaar geleden, maar het raadsel blijft: wat veroorzaakt het
chronisch vermoeidheidssyndroom? Psychologen zoeken het graag ‘tussen
de oren’, maar veel andere deskundigen (en ook veel lijders aan CVS)
blijven ervan overtuigd dat er een biologische oorzaak voor moet
bestaan. Vele jaren lang is daar uitgebreid naar gezocht, ook door de
onderzoeksgroep van viroloog Frank van Kuppersveld en internist Jos van
der Meer van het Universitair Medisch Centrum St Radboud in Nijmegen.
Regelmatig wezen onderzoekers een mogelijke boosdoener aan, meestal een
virus, maar vervolgonderzoek maakte aan dat vermoeden al snel weer een
eind. Het grote probleem is dat een mens vele virussen meedraagt, zodat
het bewijs voor een mogelijk verband meestal van statistische aard is.
En statistieken kunnen snel bedriegen. In oktober leek er sprake van
een doorbraak. Een groep Amerikaanse onderzoekers onder leiding van
viroloog Vincent Lombardi schreef in het gerenommeerde tijdschrift
Sciencedat het zogenoemde XMRV-retrovirus, dat al medeverantwoordelijk
wordt geacht voor prostaatkanker, mogelijk betrokken is bij CVS. Van
der Meer had zijn twijfels, en besloot om Lombardi’s onderzoek te
herhalen met een goed gedefinieerde groep CVS-patiënten en een
controlegroep die (afgezien van de CVS) volledig overeenkwam met de
eerste groep.
Onwaarschijnlijk
Het resultaat was opmerkelijk: noch in het bloed van
de 32 patiënten, noch in dat van de 43 controles werd dat retrovirus
aangetroffen. Hoe het komt dat de Amerikanen het virus wél vonden, is
onduidelijk. Van Kuppeveld vermoedt dat hun patiëntengroep niet
representatief was voor CVS-patiënten in het algemeen. Hoe dan ook, het
is erg onwaarschijnlijk dat het virus iets te maken heeft met CVS. De
onderzoekers kunnen dus weer van voren af aan beginnen. Van der Meer:
‘Voor mensen met het chronisch vermoeidheidssyndroom is dit natuurlijk
ontzettend vervelend. Ik had ze graag meer zekerheid over de oorzaak
van CVS gegeven.’