Door: Redactie wetenschap
Gepubliceerd: maandag 15 maart 2010 22:03
Update: maandag 15 maart 2010 22:03
Goed nieuws voor werkgevers die het personeel willen
motiveren: maf ingerichte relaxruimten zijn niet nodig. Het gaat om de
juiste stemming.
Volgens sommigen bestaat er een verband tussen
creativiteit en manisch-depressieve stoornissen. Anderen komen op hun
beste ideeën als ze zich helemaal kunnen ontspannen – of juist wanneer
ze intensief samenwerken, of onder druk staan. Psycholoog Matthijs Baas
onderzocht wat daar van waar is. Hij ging na hoe stemming en motivatie
de creativiteit beïnvloeden.
Eerst bracht hij zijn proefpersonen in een bepaalde
stemming, zoals blij, ontspannen, angstig, boos of verdrietig. Daarna
moesten ze een taak uitvoeren waarbij hun creativiteit op de proef werd
gesteld. Blije, boze en angstige mensen bleken creatiever dan
verdrietige en ontspannen mensen. Maar stemming beïnvloedt niet alleen
de mate van creativiteit. Ook de manier waarop mensen tot hun creatieve
uitkomsten komen, wordt erdoor bepaald: blije mensen worden creatief
doordat ze associatief denken en een vraagstuk van meerdere kanten gaan
bekijken. Angstige mensen worden juist creatief door een grondige en
volhardende aanpak.
Baas onderzocht ook de rol van een meer aanvallende
(‘Je kunt het!’) of juist een defensieve (‘Pas nou op!’) motivatie. Hij
spoorde mensen aan om positieve doelen na te streven, of juist om
teleurstelling te voorkomen, en daarna volgde opnieuw een
creativiteitstaak. Dit keer waren er geen verschillen te vinden. De
werkgever die zijn personeel creatief wil maken en houden, hoeft dus
geen maf ingerichte relaxruimten te bouwen, en ook voortdurend
luidruchtig motiveren – of waarschuwen – helpt niet veel. Wat wel helpt
is vrolijk, boos of bang zijn. Een levendige werkomgeving houdt de
creativiteit in stand.
* Matthijs Baas promoveert op 25 maart aan de Universiteit van Amsterdam.